سوپر در مرخصی بیحقوق؛ بحثی که نباید از دست داد
قوانین سوپرانوایشن در استرالیا¹ ممکن است دوباره وارد یک بحث مهم شود: اینکه چه کسانی تحت پوشش قرار میگیرند و چه کسانی جا میمانند. موضوع اصلی مرخصی بیحقوق است؛ یعنی زمانی که کارگر یا کارمند نهتنها درآمدش را از دست میدهد، بلکه ممکن است سهم سوپرِ کارفرما را هم دریافت نکند؛ سهمی که در حالت عادی کمک میکند پسانداز بازنشستگی او رشد کند.
این اتفاق میتواند یک شکاف ماندگار ایجاد کند. پرداختهای سوپر در طول زمان اثر مرکب دارند، بنابراین یک وقفه در کارِ دارای حقوق ممکن است حتی مدتها بعد از بازگشت فرد به کار، روی موجودی بازنشستگیاش اثر بگذارد. این اثر برای کسانی که مرخصی طولانیمدتِ مراقبتی یا والدینی میگیرند، مهمتر مطرح میشود.
چرا مرخصی بیحقوق میتواند به سوپر کمتر منجر شود
سوپرِ کارفرما معمولاً به «درآمدهای واجد شرایط» گره خورده است. وقتی یک کارمند مرخصی بیحقوق میگیرد و دستمزدی دریافت نمیکند، ممکن است «درآمد معمول»ی وجود نداشته باشد که بر اساس آن سهم کارفرما محاسبه شود. نتیجه این است که پرداخت سوپر در دوره مرخصی متوقف میشود.
نگرانیِ پشت پیشنهادهای تغییر، این است که مرخصی بیحقوق همیشه یک توقفِ کاملاً انتخابی نیست. مسئولیتهای مراقبتی، بهویژه، میتواند کارِ دارای حقوق را قطع کند و به اختلافهای بلندمدت در پسانداز بازنشستگی دامن بزند. حامیان اصلاحات این وضعیت را یک شکاف ساختاری میدانند؛ و سؤال اصلی سیاستگذاری این است که چطور باید به آن پاسخ داد و هزینه هر پرداخت اضافه را چه کسی باید بدهد.
گفتوگوی بزرگتر درباره اصلاحات سوپر
مسئله مرخصی بیحقوق، بخشی از بحث گستردهتر درباره هدف و طراحی سیستم سوپر ۴.۴ تریلیون دلاری استرالیا¹ است. در پوششهای اخیر، به پیشنهادهایی هم اشاره شده که به افراد اجازه میدهد برای مسکن زودتر به سوپر دسترسی پیدا کنند؛ از جمله استفاده از موجودی سوپر بهعنوان وثیقه وام یا برای کمک به کاهش هزینههای وام مسکن. این ایدهها یک تنش متفاوت را پررنگ میکند: اینکه سوپر باید فقط روی درآمد بازنشستگی متمرکز بماند یا برای نیازهای زودترِ زندگی هم به کار بیاید.
بحث تازه دیگری هم درباره تأمین مالی مرخصی والدینی و طراحیِ مدلهای مرخصی مطرح شده است. این گفتوگو نشان میدهد موضوع اثرِ زمانهای دارای حقوق و بیحقوقِ دوری از کار، همچنان زیر ذرهبین خانوادهها و کارگران است.
چه چیزهایی باید در تصمیمگیری روشن شود
هر پیشنهاد برای پرداخت سوپر در دوران مرخصی بیحقوق، باید به چند سؤال عملی جواب بدهد: کدام نوع مرخصیها شامل میشوند، پرداختها تا چه مدت ادامه دارد، و هزینه آن را کارفرما میدهد یا دولت، یا منبع دیگری. همچنین باید مشخص شود چنین امتیازی چطور با قواعد موجودِ سوپر و ترتیبات مرخصی والدینی هماهنگ میشود.
برای کارکنان، اصل ماجرا روشن است: زمانِ دوری از کارِ دارای دستمزد میتواند پیامدهایی داشته باشد که خیلی فراتر از همان دوره مرخصی ادامه پیدا میکند. اینکه آیا اصلاحی تصویب میشود و دقیقاً با چه طراحی، تعیین میکند مرخصی بیحقوق همچنان یک وقفه در پرداخت سوپر بماند یا به دورهای تبدیل شود که نوعی حمایت بازنشستگی هم در آن جریان دارد.
جزئیات مطرحشده از دل صنعت
در گزارشی از news.com.au² آمده است که جو کووالچیک³، مدیرعامل Women in Super⁴، در یک نشست تخصصی در سیدنی⁵ گفته بازیگران بزرگ این بخش روی اصلاحی کار میکنند که براساس آن برای مراقبتِ بیحقوق، نوعی پرداخت سوپر در نظر گرفته شود. او گفته چون سوپر در این سیستم بهصورت درصدی از درآمد طراحی شده، نتیجه بازنشستگی افراد کاملاً به مسیر کارِ دارای حقوق در طول زندگی وابسته است و زمانی که فرد برای والدگری یا مراقبت از عضو خانواده از کار عقب میکشد، هم درآمد و هم سازوکارِ بهرسمیتشناختنِ ارزش آن کار در سیستم فعلی از دست میرود.
او از ایده «اعتبار مراقبتی» یا carer credits صحبت کرده؛ مدلی که بهدنبال تبدیل ارزش اقتصادی مراقبت بیحقوق به یک «سهم پسانداز بازنشستگی» است. طبق گزارش، Women in Super⁴ با چهار صندوق عضو و پژوهشگرانی از University of Sydney⁶ و University of New South Wales (UNSW)⁷ روی طراحی این مدل کار میکند.
در همان گزارش، به نمونههای بیرون از استرالیا¹ هم اشاره شده است: آلمان⁸ که در نظام بازنشستگی قانونیاش برای فرزندپروری اعتبار در نظر میگیرد؛ بریتانیا⁹ که «اعتبار بیمه ملی» برای کسانی که برای مراقبت از دیگران از کار فاصله میگیرند ارائه میکند؛ و سوئد¹⁰ و فرانسه¹¹ که مدلهای مشابه دارند. همچنین گفته شده تفاوت مهم اینجاست که آن نمونهها در چارچوب نظامهای دولتی و مالیاتهای تأمین اجتماعی اجرا میشوند، اما در استرالیا¹ باید راهی برای تبدیل مراقبت بیحقوق به پرداخت نقدی یا تزریق سرمایه به حسابهای سرمایهگذاریِ خصوصی پیدا شود، بدون اینکه فشار ناعادلانهای به کارفرماها یا صندوقها وارد شود.
این گزارش به اختلاف موجودی سوپر میان زنان و مردان در استرالیا¹ هم پرداخته و گفته زنان در سنین ۶۰ تا ۶۴ سال، موجودی میانهای حدود ۱۶۳ هزار دلار دارند، در حالیکه این عدد برای مردان حدود ۲۲۰ هزار دلار است. عوامل مطرحشده شامل شکاف دستمزد، سهم بیشتر کار پارهوقت، و وقفههای شغلی طولانیتر بهدلیل مسئولیتهای مراقبتیِ بیحقوق است.
بحث جداگانه درباره سوءاستفاده مالی و نظام مالیاتی
در بخش دیگری از همان نشست، پروفسور اَن کایس-کومار¹²، مدیر بنیانگذار UNSW Tax and Business Advisory Clinic¹³، گفته فرض «حسن نیت» در سیستم حقوقی و مالیاتی میتواند توسط شریک آزارگر سوءاستفاده شود تا بدهی مالیاتی به نام زنان ثبت شود. او گفته در پروندههای کلینیک، بسیاری از مراجعهکنندگان زن با مشکل مالیاتی، همزمان تجربه «سوءاستفاده مالی در رابطه صمیمی» دارند و مثال زده که بدهیهایی مثل ۲۰ هزار دلار ممکن است از طریق سوءاستفاده از کسبوکار خانوادگی به نام قربانی ثبت شود.
در ادامه گفته شده این کلینیک در طراحی «چارچوب آسیبپذیری» برای ATO¹⁴ مشارکت داشته تا مأموران خط مقدم آموزش ببینند و نشانههای سوءاستفاده را بهتر تشخیص دهند. همچنین اشاره شده که این کلینیک هزاران متخصص مالیات و حسابداری را برای شناسایی نشانههایی مثل کنترل دسترسی به پول یا نبود شفافیت در حسابهای مشترک آموزش داده است.
پاورقی نامها
¹ Australia
² news.com.au
³ Jo Kowalczyk
⁴ Women in Super
⁵ Sydney
⁶ University of Sydney
⁷ University of New South Wales (UNSW)
⁸ Germany
⁹ UK
¹⁰ Sweden
¹¹ France
¹² Ann Kayis-Kumar
¹³ UNSW Tax and Business Advisory Clinic
¹⁴ ATO (Australian Taxation Office)
Source: streamlinefeed.co.ke, news.com.au, macrobusiness.com.au, stockwirex.com, fool.com.au, unsustainablemagazine.com, miragenews.com