استراتژی جدید برای جذب سرمایه و تنظیم مصرف آب و برق
دولت استرالیای جنوبی¹ میگوید میخواهد این ایالت تبدیل به میزبان دیتاسنترهای هوش مصنوعی با ارزش میلیاردها دلار شود، اما همزمان درباره اثر این مراکز بر تامین برق و آب، نگرانیهایی مطرح شده است.
پیتر مالیناسکاس²، نخستوزیر ایالت، «استراتژی دیتاسنتر» را منتشر کرده و گفته دولت قصد دارد قوانینی جدید را به پارلمان ایالتی ببرد تا این صنعت را از نظر مصرف انرژی و آب، تنظیمگری کند. او میگوید شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی میتوانند میلیاردها دلار برای ساخت دیتاسنترها در استرالیای جنوبی¹ سرمایهگذاری کنند و صدها شغل پایدار ایجاد شود؛ بهویژه در مناطقی مثل مید نورث³ و وایالا⁴ که خطوط بزرگ انتقال برق، مزرعههای بادی و همچنین خط لوله انتقال آب شیرین از رودخانه مورِی⁵ به خانهها و صنعت در آنها وجود دارد.
مالیناسکاس در گفتوگو با 891 ABC Adelaide⁶ گفت این موضوع «یک فرصت اقتصادی واقعی برای جوانها در مناطق استرالیای جنوبی» است و تاکید کرد اجرای آن باید «درست و نه بیمحابا» انجام شود تا اثرش به سود همه باشد، نه به زیان گروهی دیگر.
دیتاسنترهای هوش مصنوعی چه هستند و چرا بحث آب و انرژی مطرح است؟
دیتاسنترهای هوش مصنوعی مجموعههایی از ردیفهای سرورهای کامپیوتری هستند که برای اجرای خدمات مدلهای زبانی بزرگ، مثل چتجیپیتی⁷، استفاده میشوند. این مراکز برای روشن نگهداشتن تجهیزات به برق زیادی نیاز دارند و برای خنکسازی نیز آب مصرف میکنند.
بر اساس این استراتژی، دولت میخواهد از سهم بالای انرژیهای تجدیدپذیر در بازار برق استرالیای جنوبی¹ استفاده کند. همچنین به کابل اینترنت زیر دریایی جدیدی اشاره شده که سال گذشته آدلاید⁸ را از مسیر پِرث⁹ به سنگاپور¹⁰ متصل کرده است.
مالیناسکاس گفت فناوریها در حال بهتر شدن هستند و مقدار آب شیرین مورد نیاز دیتاسنترها کمتر شده است. او گفت برخی اظهارنظرها درباره مصرف آب دیتاسنترها «قدیمی» یا «در بعضی موارد اغراقآمیز» است، هرچند تاکید کرد آب همچنان مورد نیاز است.
قانون جدید و «مسیر سادهتر» برای توسعه
دولت اعلام کرده قصد دارد لایحهای با عنوان «قانون دیتاسنتر و زیرساخت هوش مصنوعی» را به پارلمان ارائه دهد. طبق گفته دولت، این قانون یک روند توسعه «سادهتر و سریعتر» با «کاهش کارهای تکراری و افزایش قطعیت» ایجاد میکند.
همچنین دولت میگوید در این چارچوب، مصرف انرژی به شکلی «مناسب مدیریت میشود» تا «اثر منفی روی قبضهای مصرفکنندگان» نداشته باشد.
پروژه خط لوله ۵ میلیارد دلاری و امکان تامین آب برای دیتاسنترها
دولت به پروژه پیشنهادی نورثرن واتر¹¹ هم اشاره کرده است؛ پروژهای حدود ۵ میلیارد دلاری شامل یک خط لوله ۴۰۰ کیلومتری از یک واحد آبشیرینکن در اسپنسر گالف¹² تا عملیات معدنی BHP¹³ در اولیمپیک دَم¹⁴. نخستوزیر ایالت گفت این زیرساخت میتواند علاوه بر پشتیبانی از فعالیتهای معدنی، برای دیتاسنترهای جدید هم قابل استفاده باشد.
مالیناسکاس همچنین گفت دیتاسنترها میتوانند «منبع تقاضا» برای انرژی موجود باشند و به «خط لوله»ای از پروژههای انرژی تجدیدپذیر تکمیلنشده به ارزش ۳۲.۵ میلیارد دلار از بخش خصوصی اشاره کرد.
صنعت: «دنبال یارانه نیستیم»
بلیندا دِنِت¹⁵، مدیرعامل نهاد صنفی Data Centres Australia¹⁶، گفت در سطح جهانی رقابتی برای جذب سرمایهگذاریهای هوش مصنوعی وجود دارد و کشورها باید به سرمایهگذار و مشتری «سیگنال بدهند» که محیط کسبوکار آماده است. او در عین حال، مقایسه با ایالات متحده¹⁷ را رد کرد؛ جایی که به برخی شرکتها برای ساخت دیتاسنتر مشوقهای مالیاتی داده شده است.
او گفت در استرالیا¹⁸ دیتاسنترها «هزینههای خودشان را خودشان میپردازند» و تاکید کرد: «ما دنبال یارانه دولتی نیستیم.»
طرح ۱۰ میلیارد دلاری IREN و نگرانیهای محلی
در همین حال، شرکت IREN¹⁹ یک دیتاسنتر ۱۰ میلیارد دلاری را کنار یک پست برق در باندی²⁰، بین مورگان²¹ و بوررا²² پیشنهاد کرده که باعث نگرانی برخی ساکنان درباره مصرف آب و روند مشورت با جامعه محلی شده است.
بِن هود²³، سخنگوی اپوزیسیون، گفت او هم درباره آب و استفاده از زمینهای تولید اولیه (کشاورزی و دامداری) نگرانی دارد و پرسید در سالهای کمآبی اولویت با دیتاسنتر است یا کشاورز. او همچنین موضوع تامین زیرساخت را مطرح کرد و به نیو ساوت ولز²⁴ اشاره کرد که در آن، دستورالعملهایی برای مشورت عمومی ارائه شده و در آن گفته میشود اپراتورها باید هزینه زیرساخت پروژههای خودشان را تامین کنند تا به قبض خانوارها منتقل نشود.
او همچنین گفت دیتاسنترهای بزرگ هوش مصنوعی به صورت ۲۴ ساعته کار میکنند و نمیتوان آنها را بهسادگی خاموش کرد؛ بنابراین وقتی تولید بادی کاهش پیدا میکند، موضوع تامین برق مطرح میشود.
دنِت گفت مقررات برق در استرالیا¹⁸ روشن است و مدل «پرداخت توسط مصرفکننده» (user-pays) اجرا میشود. او گفت به همین دلیل استرالیا¹⁸ از نظر چارچوبها در موقعیت بهتری نسبت به ایالات متحده¹⁷ قرار دارد؛ چون در آمریکا با ارائه مشوقهای بزرگ، هزینهها به شکلی دیگر منتقل شده و حالا برای اصلاح آن درگیر شدهاند.
موضع گرینز و بحث «ترمز» به جای «فرش قرمز»
رابرت سیمز²⁵، عضو مجلس قانونگذاری از حزب Greens²⁶، گفت این حزب هر قانونی را که به پارلمان آورده شود «با دقت بررسی» میکند. او گفت دولت نباید برای دیتاسنترها «فرش قرمز پهن کند» و باید «ترمز بگیرد». او همچنین گفت تمرکز شرکتهای بزرگ فناوری بر سودهای بسیار زیاد است و برای این کار از منابع طبیعی استفاده میکنند.
سیمز گفت نگران است بخشی از شغلهایی که در دوران ساخت ایجاد میشود، کوتاهمدت باشد و در مقابل، اگر این صنعت درست تنظیمگری نشود، در بلندمدت شغلهایی از بین برود.
«گاردریل»ها: جذب سرمایه با شرط تامین انرژی
سایمون کَری²⁷، همبنیانگذار شرکت پروژههای انرژی تجدیدپذیر Energy Estate²⁸، گفت جذب سرمایه دیتاسنتر مهم است اما باید همزمان حفاظتها و «گاردریل»ها وجود داشته باشد. او گفت هدف این نیست که استرالیای جنوبی¹ «ارزانترین» باشد، بلکه بهتر است «بهترین» باشد؛ یعنی گفته شود در به روی سرمایهگذاران باز است اما قواعدی وجود دارد.
او یکی از این قواعد را «برق خودتان را بیاورید» عنوان کرد. کری گفت پیدا کردن افرادی که همین حالا در زندگیشان از هوش مصنوعی استفاده نکنند سخت است و این فناوری چیزی نیست که کشور بخواهد وابسته به واردات آن باشد. او همچنین گفت از نگاه استرالیای جنوبی¹ هنوز دیر نشده و شرکتها «تازه در حال آمدن هستند».
نقش دیتاسنترها در شبکه برق و گزارش گرینپیس
دنِت گفت دیتاسنترها میتوانند در پایدارسازی شبکه نقش داشته باشند، چون در تعطیلات عمومی یا آخر هفتهها متوقف نمیشوند. او گفت در زمانهایی که «مازاد» انرژی تجدیدپذیر، بهخصوص خورشیدی، باعث ناپایداری شبکه میشود، دیتاسنترها میتوانند مصرفکننده بزرگی باشند و به پایداری شبکه کمک کنند.
در مقابل، گزارشی که اوایل امسال به سفارش Greenpeace²⁹ تهیه شده، نتیجه گرفته رونق هوش مصنوعی میتواند طی ۱۵ سال آینده به برق جدید بیشتری نسبت به مصرف خودروها یا خانههای استرالیا¹⁸ نیاز داشته باشد. این گزارش با استفاده از پیشبینیهای دولتی گفته تقاضای انرژی دیتاسنترها از سال مالی ۲۰۲۴-۲۵ تا ۲۰۴۰ بیش از شش برابر میشود و سهم آن از مصرف کل انرژی کشور از ۲ درصد به ۱۳ درصد افزایش مییابد.
پاورقیها (نام اصلی انگلیسی):
¹ South Australia
² Peter Malinauskas
³ Mid North
⁴ Whyalla
⁵ River Murray
⁶ 891 ABC Adelaide
⁷ ChatGPT
⁸ Adelaide
⁹ Perth
¹⁰ Singapore
¹¹ Northern Water project
¹² Spencer Gulf
¹³ BHP
¹⁴ Olympic Dam
¹⁵ Belinda Dennett
¹⁶ Data Centres Australia
¹⁷ United States
¹⁸ Australia
¹⁹ IREN
²⁰ Bundey
²¹ Morgan
²² Burra
²³ Ben Hood
²⁴ New South Wales
²⁵ Robert Simms
²⁶ Greens
²⁷ Simon Currie
²⁸ Energy Estate
²⁹ Greenpeace