درخواست برای توقف فوری برنامه زیردریایی‌های هسته‌ای آکوس
یک تحقیق عمومی مستقل به رهبری پیتر گرت¹، وزیر پیشین حزب کارگر، خواستار آن شده است که استرالیا فوراً برنامه زیردریایی‌های هسته‌ایِ توافق آکوس² را متوقف کند. به گفته این تحقیق، این برنامه هزینه‌ها و ریسک‌های بالایی دارد، در حالی که هیچ تضمین قابل اتکایی وجود ندارد که زیردریایی‌های وعده‌داده‌شده واقعاً به استرالیا برسند. یافته‌های این تحقیق در ۴ نوامبر در کلاب ملی مطبوعات³ ارائه شد.
گزارش این تحقیق، توافق آکوس را «بدترین، پرهزینه‌ترین و پرریسک‌ترین تصمیم دفاعی» توصیف می‌کند که یک دولت استرالیا گرفته است. در متن گزارش آمده زمان‌بندی تحویل زیردریایی‌ها ممکن است عملی نباشد، این پیمان می‌تواند انتخاب‌های مربوط به حاکمیت و امنیت استرالیا را محدود کند و همچنین توافق، بررسی و نظارت کافیِ عمومی و پارلمانی را دریافت نکرده است. این موارد، جمع‌بندی و برداشت‌های همین تحقیق است و الزاماً یافته‌های قطعیِ مورد توافق همه طرف‌ها محسوب نمی‌شود.
هزینه‌ها، پسماند و پاسخ‌گویی
هزینه این برنامه معمولاً حدود ۳۶۸ میلیارد دلار استرالیا برآورد می‌شود. این تحقیق می‌گوید اگر هزینه‌های مدیریت پسماند رادیواکتیو هم لحاظ شود، رقم نهایی می‌تواند به‌طور قابل‌توجهی بالاتر برود و هشدار می‌دهد استرالیا برای دفع بلندمدت این پسماندها، برنامه روشن و مشخصی ندارد.
در میان پیشنهادهای این تحقیق، درخواست برای تشکیل کمیسیون سلطنتی درباره چگونگی شکل‌گیری این توافق، انجام یک حسابرسی مستقل از هزینه‌ها و طراحی یک طرح جایگزین برای حفظ توان زیردریایی استرالیا دیده می‌شود. همچنین پیشنهاد شده بخش‌هایی از توافق تعلیق یا بازبینی شود؛ از جمله برنامه‌های مرتبط با چرخش زیردریایی‌های آمریکا و فعالیت‌ها در تأسیسات دریایی.
بحث درباره امنیت استرالیا و پیامدهای راهبردی
این تحقیق استدلال می‌کند آکوس ممکن است استرالیا را عمیق‌تر در یک درگیری احتمالی میان آمریکا و چین درگیر کند و اگر کشورهای شریک آن‌طور که انتظار می‌رود تعهدات خود را اجرا نکنند، استرالیا در معرض آسیب‌پذیری قرار می‌گیرد. گزارش همچنین توصیه می‌کند رویکرد مربوط به «ستون دوم» آکوس—که به فناوری‌های پیشرفته نظامی مربوط می‌شود—تغییر کند.
انتظار می‌رود درخواست این تحقیق برای کنار گذاشتن برنامه زیردریایی‌ها، بحث‌ها را درباره این‌که استرالیا چگونه باید میان توان دفاعی، هزینه‌های عمومی و روابط راهبردی توازن ایجاد کند، پررنگ‌تر کند. این گزارش پیشنهاد یک بازنگری بزرگ را مطرح می‌کند؛ اما به خودیِ خود سیاست دولت را تغییر نمی‌دهد و آینده توافق را تعیین نمی‌کند.
پاورقی (اسامی اصلی):
¹ Peter Garrett
² AUKUS
³ National Press Club