استرالیا یک پله بالا رفت، اما تورم همچنان دغدغه است
استرالیا¹ در شاخص جهانی بازنشستگی ۲۰۲۶ ناتیکسیس² یک رده صعود کرد و به جایگاه ششم رسید؛ شاخصی که ۴۴ کشور را پوشش میدهد و توسط ناتیکسیس اینوستمنت منیجرز³ با همکاری کوردیتا ریسرچ⁴ تهیه میشود.
در این رتبهبندی، نروژ⁵ با امتیاز ۸۳٪ در صدر ماند و پس از آن ایرلند⁶ با ۸۱٪ قرار گرفت. هلند⁷ به رتبه سوم رسید، سوئیس⁸ چهارم شد و دانمارک⁹ در جایگاه پنجم ایستاد. با این جابهجایی، استرالیا از آلمان¹⁰ که هفتم شد جلو افتاد.
شاخص چه چیزی را میسنجد؟
این رتبهبندی بیشتر یک مقایسه کلی از شرایط مؤثر بر «امنیت بازنشستگی» در سطح کشورهاست و بهمعنای تضمین نتیجه برای هر فرد بازنشسته نیست. معیارهای آن حوزههایی مانند امور مالی، سلامت و کیفیت زندگی را دربرمیگیرد و در کنار آن به عواملی مثل خدمات مالی، اقلیم و حکمرانی هم توجه میکند.
بهبودِ رتبه، در پسزمینه فشارهای جهانی
این ارتقای جایگاه در حالی رخ داده که بسیاری از کشورها با چالشهایی همزمان روبهرو هستند: تورمِ ماندگار، افزایش بدهی عمومی و پیرشدن جمعیت. این عوامل فشار بیشتری بر سیستمهای بازنشستگی وارد میکنند و برای افراد هم سختتر میشود که برای سالهای بعد از کار، از نظر مالی آماده شوند.
قرار گرفتن استرالیا در رتبه ششم، در مقایسه بینالمللی نشانهای مثبت به حساب میآید؛ با این حال، فشارهای هزینههای زندگی و تغییرات اقتصادی همچنان بهعنوان مسائل مهم برای خانوادهها مطرح است—بهویژه وقتی هدف، حفظ امنیت مالی در دوران بازنشستگی باشد. این شاخص بیشتر یک «تصویر لحظهای» از شرایط ملی ارائه میدهد و جای بررسی وضعیتهای متفاوت افراد از نظر پسانداز، درآمد و نیازها را نمیگیرد.
جزئیات امتیازها و نقاط فشار در استرالیا
گزارش اشاره میکند استرالیا در زیربخش «امور مالی در بازنشستگی» رتبه ششم و در «سلامت» رتبه هشتم را گرفته، اما امتیاز هر دو بخش نسبت به سال قبل کاهش داشته است. یکی از ضعفهای پررنگ، ادامه فشارهای قیمتی بوده؛ بهطوری که رتبه استرالیا در معیار تورم پنج پله افت کرده و به ۳۶ رسیده است.
در «نظرسنجی جهانی ناتیکسیس از سرمایهگذاران فردی ۲۰۲۵» بیش از نیمی از سرمایهگذاران استرالیایی (۵۴٪) گفتهاند تورم بزرگترین نگرانی سرمایهگذاری آنهاست. همچنین ۵۳٪ از استرالیاییها عنوان کردهاند اهداف مالیشان در حال تبدیل شدن به «رویا»ست؛ در حالی که این رقم در سطح جهانی ۳۸٪ گزارش شده است.
امتیاز «امور مالی در بازنشستگی» استرالیا از ۷۳٪ به ۷۲٪ و امتیاز «سلامت» از ۹۱٪ به ۸۹٪ کاهش یافته است. کاهش شاخص سلامت عمدتاً به امید به زندگی مربوط بوده؛ جایی که استرالیا هشت پله افت کرده و به رتبه ۱۱ رسیده و افزایش بیماریهای مزمن بر این بخش اثر گذاشته است. در مقابل، هزینه سلامت سرانه دو پله بهبود یافته و به رتبه ۱۰ رسیده، اما هزینه سلامتِ بیمهشده سه رتبه افت کرده و به ۱۹ رسیده است.
طبق همین نظرسنجی ناتیکسیس، هزینههای مراقبتهای درمانی برای ۴۴٪ از بازنشستگان استرالیایی بالاتر از انتظار بوده؛ در حالی که میانگین جهانی ۳۱٪ گزارش شده است.
رفاه مادی، کیفیت زندگی و اصلاحات «پِیدی سوپر»
با وجود این فشارها، استرالیا در «رفاه مادی» دو پله بالا رفت و به رتبه ۱۳ رسید؛ همزمان با اینکه نابرابری درآمدی خانوارها به پایینترین سطح خود در بیش از یک دهه کاهش یافته است. البته امتیاز این بخش از ۷۰٪ به ۶۹٪ کم شده، چون کاهش جزئی در درآمد سرانه بخشی از اثرِ بهبود را خنثی کرده است.
در «کیفیت زندگی» بیشترین افزایش امتیاز ثبت شده: امتیاز استرالیا سه واحد درصد رشد کرده و به ۷۹٪ رسیده و کشور را یک پله بالا برده و به رتبه ۱۲ رسانده است. بخش بزرگی از این رشد به بهبود ۳۰ واحد درصدی در عوامل محیطزیستی نسبت داده شده، هرچند رتبه «شادکامی» استرالیا چهار پله افت کرده و به ۱۴ رسیده است.
گزارش، اصلاحات سوپرنویشن⁵⁵ استرالیا را نمونهای از استفاده سیاستگذاران از «اتوماسیون» برای بهبود نتایج بازنشستگی معرفی میکند. سهم اجباری پرداخت کارفرما از ۳٪ در زمان شروع سیستم سوپر در سال ۱۹۹۲ به ۱۲٪ افزایش یافته است. همچنین «پِیدی سوپر»¹¹ از جولای ۲۰۲۶ کارفرمایان را ملزم کرده که واریزیها را حداکثر ظرف هفت روز بعد از روز پرداخت حقوق ثبت و ارسال کنند. به گفته ناتیکسیس، انتظار میرود نزدیک به ۹ میلیون نفر از این تغییر منتفع شوند، چون میتوان پرداختنشدنها را زودتر شناسایی و پیگیری کرد.
در گزارش آمده جابهجایی از پرداختهای فصلی به پرداخت همزمان با حقوق باعث میشود داراییها زودتر سرمایهگذاری شوند و زمان بیشتری برای رشد مرکب داشته باشند؛ و در عین حال، ریسک انباشته شدن بدهی سوپرِ پرداختنشده برای کارفرماها کمتر شود. شاخص به برآوردِ ۶.۲ میلیارد دلار استرالیا از واریزیهای سوپر که در سالهای ۲۰۲۲–۲۳ پرداخت نشدهاند هم اشاره میکند.
تصویر بزرگتر: مسئولیت بیشتر بر دوش افراد
در نظرسنجی جهانی سرمایهگذاران، ۷۸٪ از پاسخدهندگان گفتهاند تأمین مالی بازنشستگی بیش از گذشته مسئولیت خودشان است؛ در حالی که ده سال قبل این رقم ۶۷٪ بوده است. همچنین ۴۳٪ معتقدند رسیدن به امنیت بازنشستگی به «معجزه» نیاز دارد؛ با وجود اینکه افرادِ بررسیشده دستکم ۱۰۰ هزار دلار داراییِ قابل سرمایهگذاری داشتهاند.
ناتیکسیس اعلام کرده سیاستگذاری در حوزه بازنشستگی بهطور فزایندهای باید به موضوعاتی مانند دسترسی، اتوماسیون و کفایت پساندازها بپردازد؛ در شرایطی که طول عمر بیشتر شده، الگوهای اشتغال تغییر کرده و فشار بر منابع مالی عمومی افزایش یافته است.
پاورقی نامها (اصل انگلیسی)
¹ Australia | ² Natixis Global Retirement Index | ³ Natixis Investment Managers | ⁴ CoreData Research | ⁵ Norway | ⁶ Ireland | ⁷ The Netherlands | ⁸ Switzerland | ⁹ Denmark | ¹⁰ Germany | ¹¹ Payday Super | ⁵⁵ Superannuation
Source: pensionpolicyinternational.com, briefs.co, pensionsage.com, superreview.com.au, foreks.com, ministers.treasury.gov.au