افزایش دیرهنگام آنفلوانزا؛ هشدار درباره دوره پرخطر انتقال
فصل آنفلوانزای استرالیا¹ به شکل غیرمعمولی در اواخر سال شدت گرفته و کارشناسان سلامت میگویند کشور ممکن است اکنون به دوره اوج انتقال نزدیک شود؛ آن هم در حالی که زمستان تمام شده است.
در بازه دو هفتهای منتهی به ۶ سپتامبر، استرالیا¹ ۳۱٬۶۵۰ مورد ثبتشده آنفلوانزا را گزارش کرد که نسبت به دوره گزارشدهی قبلی ۲۷.۲٪ افزایش نشان میدهد. نیو ساوت ولز² با ۱۴٬۲۵۶ مورد در صدر بود و پس از آن ویکتوریا³ با ۷٬۰۳۹ و کوئینزلند⁴ با ۶٬۶۲۵ مورد قرار گرفتند.
افزایش در ویکتوریا³ چشمگیرتر بوده است؛ جایی که گزارشها از رشد حدود ۴۰۰٪ در اعلانهای آنفلوانزا طی هفت هفته حکایت دارد. بیشتر عفونتها ناشی از آنفلوانزای A بوده و مراجعه به اورژانس برای عفونتهای حاد تنفسی در شش هفته گذشته ۲۵٪ بالا رفته است؛ بخش مهمی از این افزایش مربوط به کودکان ۵ تا ۱۷ سال عنوان شده است.
فصلی که دیر شروع شد و سریع بالا رفت
دکتر کارولاین مکالنی⁵، مقام ارشد سلامت ویکتوریا³ گفته فصل آنفلوانزا در این ایالت نسبت به سالهای قبل دیرتر رسیده و با پیشروی بهار همچنان در حال بالا رفتن است. به گفته او انتظار میرود شمار موارد در هفتههای آینده بالا بماند، از جمله در طول تعطیلات مدارس.
این زمانبندی با الگوی سالهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ فرق دارد؛ سالهایی که فعالیت آنفلوانزا معمولاً حوالی میانه زمستان به اوج میرسید. کارشناسان میگویند با این حال، افزایش دیرهنگام به الگوی پیش از همهگیری نزدیکتر است؛ زمانی که اوج آنفلوانزا اغلب در اواخر زمستان یا اوایل بهار دیده میشد.
دکتر جیمز مککاو⁶، اپیدمیولوژیست در دانشگاه ملبورن⁷، فصل ۲۰۲۶ را «قطعاً دیر» توصیف کرده و گفته استرالیا¹ اکنون به دوره پرریسک ابتلا نزدیک شده است.
با وجود جهش اخیر، مجموع اعلانهای آنفلوانزا هنوز از سطح سال گذشته پایینتر است. استرالیا¹ تا این مقطع از سال ۲۰۲۶ در مجموع ۱۳۰٬۳۵۵ مورد ثبت کرده که ۶۲.۶٪ کمتر از همین مقطع در ۲۰۲۵ است. سال گذشته بیش از ۱٬۷۰۰ نفر در استرالیا¹ بر اثر آنفلوانزا جان باختند که بالاترین رقم سالانه ثبتشده در این قرن عنوان شده است.
آنفلوانزای A محرک موج فعلی
آنفلوانزای B در طول سال در سطح بسیار پایین باقی مانده و در نتیجه آنفلوانزای A عامل اصلی موج فعلی است. گفته میشود سویه غالبِ اولیه A(H3N2) در برخی مناطق به حالت ثبات نزدیک شده، اما موج دوم A(H1N1) در حال کمک به افزایش اعلانها در ویکتوریا³ و نیو ساوت ولز² است.
تفاوت سویهها و الگوهای منطقهای باعث شده تصویر ملی یکدست نباشد. نیو ساوت ولز² نسبت به سطوح زمستانی خود تا حدی افت را تجربه کرده، اما اعداد همچنان بالا هستند. کوئینزلند⁴ در اوایل سپتامبر افزایش دیرهنگامی را ثبت کرده و استرالیای جنوبی⁸ و تاسمانی⁹ هم از سطحهای نسبتاً پایین، روند افزایشی گزارش کردهاند.
کوئینزلند⁴ در هفته پوششدادهشده توسط تازهترین آمار پایش خود، حدود ۳٬۴۳۵ مورد آنفلوانزا را ثبت کرده و موضوع بستریها هم همچنان مورد توجه گزارشهاست.
چرا اوج دیرتر میرسد؟
کارشناسان چند عامل را در زمانبندی غیرمعمول فصل امسال مؤثر میدانند؛ از جمله تغییر الگوهای آبوهوایی، خشکی هوا، بیشتر شدن دورهمیهای داخل فضاهای بسته و پوشش نابرابر واکسیناسیون در جامعه.
همچنین گفته میشود اختلال در الگوهای فصلی ویروسهای تنفسی در دوره و پس از همهگیری کووید-۱۹¹⁰ میتواند زمانبندی شیوع آنفلوانزا را تغییر داده باشد. به جای یک اوج قابل پیشبینی در میانه زمستان، فعالیت آنفلوانزا در سالها و ایالتهای مختلف نوسانپذیرتر گزارش شده است.
با این حال، زمان دقیق رسیدن به اوج هنوز قطعی نیست. مقامهای سلامت در استرالیا¹ میگویند ممکن است فعالیت در سطح ملی در حال کند شدن باشد، اما کارشناسان هشدار میدهند در برخی حوزهها امکان ادامه افزایش موارد پیش از رسیدن به افت پایدار وجود دارد.
کودکان و گروههای آسیبپذیر
افزایش مراجعههای مرتبط با بیماریهای تنفسی در میان کودکان سن مدرسه فشار بیشتری بر اورژانسها وارد کرده است. مدارس و سفرهای تعطیلات مدرسه هم میتوانند فرصتهای بیشتری برای انتقال در خانهها و اجتماع ایجاد کنند.
افرادی که در معرض خطر بالاتر عوارض شدید آنفلوانزا قرار دارند شامل سالمندان، کودکان خردسال و کسانی هستند که با بیماریهای مزمن مثل بیماریهای قلبی یا ریوی، آسم، دیابت یا ضعف ایمنی زندگی میکنند. مقامهای سلامت از این گروهها خواستهاند برای واکسیناسیون و گزینههای درمانی از پزشک مشورت بگیرند.
واکسیناسیون به عنوان مؤثرترین راه برای کاهش خطر بیماری شدید و کم کردن فشار بر بیمارستانها مطرح شده و کارشناسان میگویند حتی با شروع فصل، هنوز برای زدن واکسن دیر نیست.
همچنین به افرادی که علائم شبیه آنفلوانزا پیدا میکنند توصیه شده در خانه بمانند، از تماس با افراد آسیبپذیر دوری کنند و کودکان بیمار را به مدرسه و فعالیتهای اجتماعی نفرستند تا انتقال در هفتههایی که خطر عفونت بالاست کمتر شود.
پیگیری خارج از استرالیا
فصل آنفلوانزای استرالیا¹ از سوی مقامهای سلامت در نیمکره شمالی هم رصد میشود، چون میتواند نشانهای زودهنگام از ویروسها و الگوهایی باشد که ممکن است در زمستان بعدی آنجا دیده شود. به همین دلیل، افزایش دیرهنگام فعلی در سطح بینالمللی هم زیر نظر است، هرچند شدت و زمانبندی شیوعها میتواند بین کشورها فرق زیادی داشته باشد.
برای خودِ استرالیا¹ پیام نزدیکتر این است که پایان زمستان به معنای پایان خطر آنفلوانزا نیست؛ با بالا بودن موارد در چند ایالت، هفتههای پیش رو به عنوان بازهای مطرح میشود که سطح خطر انتقال همچنان زیاد است.
پاورقی نامها
¹ Australia
² New South Wales
³ Victoria
⁴ Queensland
⁵ Dr Caroline McElnay
⁶ Dr James McCaw
⁷ University of Melbourne
⁸ South Australia
⁹ Tasmania
¹⁰ COVID-19
Source: theguardian.com, abc.net.au, health.vic.gov.au, x.com, news-medical.net, mirror.co.uk, theage.com.au, ecdc.europa.eu, nsw.gov.au, miragenews.com, detik.com, healthdirect.gov.au, jawapos.com