بهروزرسانی دستورالعملها: دسترسی بیشتر، تمرکز بر ریسک فردی
استرالیا دستورالعملهای تازه غربالگری سرطان پروستات را منتشر کرده که دسترسی به آزمایشها را گستردهتر میکند و بهجای تکیه صرف بر سن، تمرکز را به سمت ریسک فردی میبرد¹. بر اساس این تغییرات، مردان زیر ۵۰ سال و بالای ۷۰ سال هم میتوانند در صورت مناسببودن از نظر بالینی، از سوی پزشک عمومی خود برای آزمایش معرفی شوند. همچنین از مردانِ در معرض ریسک بالاتر خواسته شده گفتوگو درباره غربالگری را زودتر با پزشک آغاز کنند².
این توصیههای بهروز شده از سوی «بنیاد سرطان پروستات استرالیا»³ ارائه شده و جایگزین دستورالعملهای سال ۲۰۱۶ میشود. به گفته «مارک باتلر»⁴ وزیر بهداشت فدرال، هدف توصیههای جدید، بهبود تشخیص زودهنگام و در عین حال کاهش آسیبهای ناشی از آزمایشهای غیرضروری، بیشتشخیصی و بیشدرمانی است².
چه چیزهایی تغییر کرده است؟
در چارچوب جدید، پزشکان عمومی تشویق شدهاند «آزمایش خون آنتیژن اختصاصی پروستات (PSA)» را از سن ۴۵ سالگی به مردانی پیشنهاد دهند که ریسک بالاتری دارند یا میخواهند وضعیت سلامت پروستات خود را پایش کنند¹. با این حال، توصیه «آزمایش روتین PSA هر دو سال یکبار» برای مردان ۵۰ تا ۶۹ سال همچنان برقرار است¹.
یکی از تغییرهای مهم این است که «سقف سنی» برای کنار گذاشتن غربالگری منظم در مردان بالای ۷۰ سال حذف شده است¹. یعنی مردان بالای ۷۰ سال هم میتوانند هر دو سال یکبار آزمایش بدهند، به شرطی که امید به زندگی آنها بیش از ۷ سال باشد¹.
در دستورالعملها آمده است مردان با تبار «سیاهپوستان جنوبِ صحرای آفریقا» و همچنین مردانی که «جهش ژن BRCA2» دارند، در گروه ریسک بالا قرار میگیرند و باید از ۴۵ سالگی تا دهه ۷۰ زندگی، هر دو سال یکبار برای آزمایش پیشنهاد شوند¹.
تمرکز پررنگتر بر MRI قبل از نمونهبرداری
مسیر تشخیص هم در توصیههای تازه تغییر کرده است. اگر پزشک به وجود سرطان پروستات مشکوک باشد، دستورالعملها پیشنهاد میکنند پیش از فکر کردن به «نمونهبرداری (بیوپسی)» که روشی تهاجمیتر است، در قدم اول «MRI» انجام شود¹. این رویکرد با روند گستردهتری همسو است که از تصویربرداریهای جدید برای شناسایی دقیقتر سرطانهای بالینیِ مهم و کاهش اقدامات غیرضروری استفاده میکند⁵.
معاینه انگشتی رکتوم دیگر روتین نیست
یکی دیگر از تغییرات قابل توجه این است که «معاینه انگشتی رکتوم» دیگر بهصورت روتین و خودکار همراه آزمایش PSA توصیه نمیشود¹. در متن دستورالعملها تأکید شده پزشکان عمومی لازم نیست هنگام درخواست آزمایش PSA، این معاینه را به شکل پیشفرض انجام دهند¹.
چرا این تغییرات مورد توجه قرار گرفته است؟
«مارک باتلر»⁴ گفته است هدف قواعد جدید این است که مردان در استرالیا سرطان پروستات را زودتر شناسایی کنند و غربالگری متناسبتر با ریسک هر فرد انجام شود². او همچنین به شواهد بهروز و پیشرفتهای تشخیصی اشاره کرده که هنگام انتشار دستورالعملهای قبلی در سال ۲۰۱۶ در دسترس نبود².
این دستورالعملها توسط «بنیاد سرطان پروستات استرالیا»³ با حمایت «کانسر کانسیل استرالیا»⁶ تدوین شده و به تأیید «شورای ملی سلامت و پژوهش پزشکی»⁷ رسیده است². همچنین اعلام شده است که این تغییرات، استرالیا را در میان کشورهایی قرار میدهد که چارچوبهای مدرنتر و مبتنی بر شواهد را برای تشخیص زودهنگام سرطان پروستات بهکار میگیرند⁵.
مردان اکنون چه کار کنند؟
پیام اصلی توصیههای جدید این است که مردان ۴۵ سال به بالا، بهخصوص کسانی که سابقه خانوادگی یا سایر عوامل ریسک دارند، با پزشک خود درباره مناسببودن غربالگری صحبت کنند². برای مردانی که در بازه سنی غربالگری منظم هستند، PSA همچنان بخش اصلی روند است، اما فرایند انعطافپذیرتر شده و بیشتر با ریسک شخصی هماهنگ میشود¹.
پاورقی نامها و منابع (اصل انگلیسی):
¹ Australian Institute of Health and Welfare
² Mark Butler
³ Prostate Cancer Foundation of Australia
⁴ Cancer Council Australia
⁵ National Health and Medical Research Council
