آمریکا وضعیت «حذف سرخک» را از دست داد
مقامهای جهانی بهداشت اعلام کردند که ایالات متحده آمریکا¹ وضعیت «حذف سرخک» را از دست داده است؛ یعنی این بیماری واگیردار پس از ۲۶ سال دوباره به شکل مداوم در کشور در حال گردش است و از نظر رسمی «بومی» محسوب میشود. این اعلام در حالی انجام شد که آمریکا بدترین شیوع سرخک از سال ۱۹۹۱ را پشت سر میگذارد؛ در سال ۲۰۲۶ بیش از ۵۴۰۰ مورد و هشت مرگ ثبت شده است.
دکتر خارباس باربوسا دا سیلوا جونیور²، مدیر سازمان بهداشت پانآمریکا³ (شاخه منطقهای سازمان جهانی بهداشت⁴) گفت: «سرخک در جهان دوباره در حال اوجگیری است؛ چون شکافهای مداوم در پوشش واکسیناسیون وجود دارد و این روند جهانی روی قاره آمریکا هم اثر گذاشته است.» او اضافه کرد که «انتقال بومی سرخک اکنون دوباره در بولیوی⁵، مکزیک⁶ و ایالات متحده آمریکا¹ برقرار شده است.» تصمیم نهایی درباره وضعیت حذف سرخک آمریکا را سیلوا اتخاذ کرده است.
باربوسا دا سیلوا در بیانیهای برای گاردین⁷ از «تلاشهای قابل توجه» آمریکا برای مدیریت شیوع سرخک تمجید کرد؛ از جمله تقویت پایش، شناسایی بهموقع موارد و پاسخدهی، واکسیناسیونهای هدفمند و هماهنگی میان بخشهای مختلف نظام سلامت عمومی.
سرخک یکی از مسریترین ویروسهای شناختهشده در پزشکی است و برای جلوگیری از شیوع، لازم است ۹۵٪ جامعه واکسینه باشد. واکسن سرخک ایمن و بسیار مؤثر توصیف میشود. با این حال، در آمریکا پس از اختلالهای دوران همهگیری و گسترش اطلاعات نادرست، «جزیرههای کمواکسنی» در برخی مناطق بزرگتر شدهاند.
بزرگترین تشکل پزشکان کشور، یعنی انجمن پزشکی آمریکا⁸، از دست رفتن وضعیت حذف سرخک را «عقبگردی عمیقاً نگرانکننده و کاملاً قابل پیشگیری برای کشور» خواند.
این وضعیت پس از آن رخ داده که دونالد ترامپ⁹ و وزیر بهداشت او، رابرت اف کندی جونیور¹⁰، نزدیک به دو سال درباره ایمنی واکسنها تردید و سردرگمی ایجاد کردهاند. در یکی از نمونههای اخیر، ترامپ خواستار جدا شدن واکسن ترکیبی سرخک، اوریون و سرخجه (MMR¹¹) به چند تزریق جداگانه شد و بدون ارائه شواهد گفت «وقتی با هم باشند، ممکن است احتمالاً خیلی کشنده باشند».
دکتر انی اندروز¹²، سناتور منتخب دموکرات، گفت: «به عنوان یک متخصص کودکان، از نزدیک دیدم تصمیمهایی که در واشینگتن گرفته میشود چگونه به کودکان و خانوادهها آسیب میزند. هیچ چیز مثل از دست رفتن وضعیت حذف سرخک این را روشن نمیکند.»
از دست رفتن این جایگاه، انتقادها از کندی را هم تشدید کرده است. برخی اپیدمیولوژیستهای شناختهشده، عملکرد او در وزارت بهداشت را «قصور حرفهای» و همسنگ «صحنه جرم» توصیف کردند.
کندی در بیانیهای که اواخر بعدازظهر سهشنبه در ایکس¹³ منتشر کرد، گفت آمریکا «شیوعهای سرخک را متوقف میکند، از خانوادههای آمریکایی محافظت میکند و برای بازپسگیری وضعیت حذف سرخک آمریکا کار خواهد کرد». او افزود که «همچنان واکسیناسیون MMR را به عنوان مؤثرترین راه پیشگیری از سرخک توصیه میکند» و مقامهای وزارت بهداشت و خدمات انسانی آمریکا¹⁴ در حال کار برای پر کردن شکافهای واکسیناسیون و بازسازی اعتماد عمومی هستند. او تأکید کرد که به پرسشهای خانوادهها درباره فواید و ریسکهای واکسن «صادقانه» پاسخ خواهند داد و با ارائهدهندگان خدمات سلامت و رهبران محلی برای پیشگیری از سرخک، محدود کردن انتشار و حمایت از درمان بهموقع همکاری میکنند.
باربوسا دا سیلوا نقش اطلاعات نادرست در انتقال سرخک را «پویا» توصیف کرد و گفت نهادهای بهداشتی باید کمپینهای اختصاصی و متناسب با جوامع کمواکسینه طراحی کنند.
کارشناسان هشدار میدهند همه تقصیرها نباید فقط به دولت ترامپ نسبت داده شود. به گفته آنها، واکسن MMR بیش از دو دهه هدف اطلاعات نادرست بوده و کندی پیش از حضورش در کاخ سفید هم در این فضا نقش داشته است.
نوئل بروئر¹⁵، دانشمند علوم رفتاری در دانشگاه کارولینای شمالی در چپل هیل¹⁶ که رفتارهای واکسیناسیون و بهطور ویژه سرخک را مطالعه میکند، گفت: «در هر سه کشور آمریکای شمالی مشکل جدی سرخک وجود دارد.» او که ریاست کمیتهای را بر عهده دارد که شواهد مربوط به وضعیت حذف سرخک آمریکا را بررسی میکند و در کار علمی پشت تصمیم سازمان بهداشت پانآمریکا مشارکت داشته، افزود: «آمریکا شیوعهای بزرگی داشته و آنها را به کانادا و مکزیک صادر کرده، و بعد دوباره همان موارد به آمریکا برگشتهاند.»
کانادا¹⁷ در سال ۲۰۲۵ وضعیت عاری از سرخک را از دست داد، اما باربوسا دا سیلوا گفت این کشور اکنون «خبر خوب» منطقه است، چون انتقال سرخک را برای ۶۰ روز متوقف کرده و این نخستین گام برای بازیابی وضعیت حذف سرخک به شمار میرود. همچنین گفته شد بریتانیا¹⁸ و چند کشور اروپایی هم اخیراً وضعیت حذف را از دست دادهاند.
دیوید مارگولیوس¹⁹ از ائتلاف سلامت شهرهای بزرگ²⁰ گفت آنچه رخ میدهد «فقط مخصوص آمریکا نیست» و بیشتر «افزایش جهانی موارد و کاهش جهانی نرخ واکسیناسیون» دیده میشود. رهبران سلامت عمومی در ائتلاف سلامت شهرهای بزرگ که نماینده ادارههای بهداشتِ شهرهایی با خدمتدهی به ۴۷ میلیون آمریکایی است، این اعلام را «لحظهای عمیقاً غمانگیز برای کشور» توصیف کردند. آنها گفتند کاهشهای اخیر در نرخ واکسیناسیون سرخک راه را برای شیوعهای متعدد باز کرده و به بیماری قابل پیشگیری، بستری شدن و از دست رفتن جان انسانها انجامیده است؛ و اینکه صداهای بیشتری که ترس و اطلاعات غلط منتشر میکنند، مشکل را بدتر میکنند.
به گزارش گاردین، اپیدمیولوژیستهای خبره در نشست غیرعلنی در واشینگتن دیسی²¹ توصیه کردند وضعیت سرخک آمریکا تغییر کند. گفته شد مجموعهای از شواهد ارائه شده، از جمله مصاحبه با مبتلایان که توسط مقامهای محلی جمعآوری شده و نیز توالییابی کامل ژنوم که میتواند «اثر انگشت» منشأ ویروس را نشان دهد.
اگرچه «وضعیت حذف سرخک» یک برچسب رسمی است، اما پیامدهای واقعی برای مردم دارد. زمانی بیشتر موارد سرخک از طریق مسافران بینالمللی وارد میشد، اما با بومی شدن انتقال، آمریکاییها با خطرهای تازه روبهرو میشوند؛ از جمله اینکه از آنها خواسته میشود گواهیهای واکسیناسیونِ مربوط به دهههای پیش را پیدا کنند و احتمالاً تا ۲۱ روز قرنطینه شوند. مارگولیوس اوایل نوامبر گفته بود: «الان وقتش است بروید و آن مدارک را پیدا کنید… چون این یک موضوع واقعیِ روزمره است که ممکن است برای شما هم اتفاق بیفتد.»
به گفته بروئر، بازگرداندن وضعیت حذف سرخک نیازمند «یک برنامه ملی برای حذف دوباره سرخک» است؛ برنامهای یکپارچه که به شکل عمومی توضیح داده شود و وظایف مشخصی برای افراد و نهادهای نامدار تعیین کند. او اضافه کرد مرکز کنترل و پیشگیری بیماریها²² و رئیسجمهور باید «قاطعانه» از واکسیناسیون دفاع کنند و کنگره آمریکا²³ هم بودجه بیشتری اختصاص دهد.
پاورقیها
¹ United States
² Dr Jarbas Barbosa da Silva Jr
³ Pan American Health Organization (PAHO)
⁴ World Health Organization (WHO)
⁵ Bolivia
⁶ Mexico
⁷ The Guardian
⁸ American Medical Association (AMA)
⁹ Donald Trump
¹⁰ Robert F Kennedy Jr
¹¹ Measles, Mumps and Rubella (MMR)
¹² Dr Annie Andrews
¹³ X
¹⁴ Department of Health & Human Services (HHS)
¹⁵ Noel Brewer
¹⁶ University of North Carolina at Chapel Hill
¹⁷ Canada
¹⁸ UK
¹⁹ David Margolius
²⁰ Big Cities Health Coalition (BHC)
²¹ Washington DC
²² Centers for Disease Control and Prevention (CDC)
²³ US Congress
Source: theguardian.com, afp.com, sciencenews.org, irishtimes.com, nbcnews.com, breakingnews.ie