رشد جمعیت سیدنی و سهم نابرابر هزینهها و فایدهها
جمعیت سیدنی¹ با سرعت در حال افزایش است، اما هزینهها و دستاوردهای این رشد به شکل یکسان بین همه تقسیم نمیشود.
یک گزارش تازه از نیوز۲۴² میگوید مهاجرت گسترده در حال تغییر ترکیب جمعیتی سیدنی¹ است؛ همزمان با بالا رفتن هزینههای مسکن، شلوغی شهر و فشار بر زیرساختها، تعداد بیشتری از استرالیاییها³ شهر را ترک میکنند. طبق همین گزارش، بین سالهای ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ بیش از ۳۵۰ هزار مهاجرِ خارج از کشور در سیدنی¹ ساکن شدند و در همان بازه بیش از ۱۱۳ هزار نفر از ساکنان قبلی به بخشهای دیگر استرالیا³ نقل مکان کردند. بر اساس ارقامی که گزارش نقل میکند، مهاجرت خارجی معادل ۱۰۸ درصد رشد جمعیت سیدنی¹ بوده است.
این اعداد نشان میدهد اگر مهاجرت خارجی نبود، جمعیت سیدنی¹ در آن دوره میتوانست کاهش پیدا کند. در عین حال، همین دادهها به یک تنش روبهافزایش اشاره میکند: سیدنی¹ برای ساکنان تازه جذاب است، اما بسیاری از کسانی که از قبل در شهر زندگی میکردند، ماندن را سختتر از قبل میبینند.
تمرکز مهاجرت در پایتختها و اثر روی اجاره، مسیر رفتوآمد و خدمات
پژوهشی که از سوی انستیتو آو پابلیک افرز⁴ نقل شده میگوید حدود ۸۶ درصد مهاجران در شهرهای پایتختی استرالیا³ ساکن میشوند و تقریباً نصف این تعداد به سیدنی¹ یا ملبورن⁵ میروند.
اهمیت این تمرکز از این جهت است که بزرگترین شهرها معمولاً همان جاهایی هستند که مسکن، حملونقل و خدمات ضروری تحت بیشترین فشار قرار میگیرد. وقتی رشد جمعیت در چند کلانشهر محدود متمرکز شود، اثر آن میتواند در اجارهها، قیمت خانه، زمان رفتوآمد و تقاضا برای مدرسهها و بیمارستانها واضحتر دیده شود.
جردن ابو-زید⁶، دستیار پژوهشی در انستیتو آو پابلیک افرز⁴، به نیوز۲۴² گفته این روند باعث میشود برخی استرالیاییها³ که زندگیشان را در سیدنی¹ ساختهاند، بیشتر به سمت حاشیههای شهر رانده شوند. در این روایت، مهاجرت فقط «به تعداد جمعیت» اضافه نمیکند؛ بلکه میتواند «جغرافیای دسترسی» را تغییر دهد: اینکه چه کسانی نزدیکتر به کار، خدمات و محلههای جاافتاده میمانند و چه کسانی دورتر میروند.
این جابهجایی محدود به سیدنی¹ هم نیست. همان گزارش میگوید برخی از کسانی که از سیدنی¹ میروند به ملبورن⁵ نقل مکان میکنند؛ و در مقابل، بخشی از خروجیهای ملبورن⁵ ممکن است به بریزبین⁷، پرت⁸ یا مناطق منطقهای منتقل شوند.
بحث مسکن فقط مهاجرت نیست
مهاجرت به یکی از محورهای اصلی بحث مسکن در استرالیا³ تبدیل شده، اما درباره اینکه چه مقدار از مسئولیت بحران باید به رشد جمعیت نسبت داده شود، اختلافنظر وجود دارد.
در یک تحلیل اخیر گفته شده مشکلات مسکن سیدنی¹ را نمیتوان فقط با مهاجرت توضیح داد. این دیدگاه بخش بزرگی از بحران را به مقررات ساختوساز، تحویل ناکافی واحدهای مسکونی و ضعف پاسخگویی در افزایش عرضه نسبت میدهد.
این بحث به یک نکته پایهای اشاره دارد: حتی اگر مهاجرت تقاضا را بالا ببرد، اثر نهایی به این بستگی دارد که خانههای تازه با چه سرعتی ساخته میشوند و کجا قرار میگیرند. اگر ساختوساز همپای رشد جمعیت جلو نرود، رقابت برای خانههای موجود شدیدتر میشود. اگر هم ساختوساز عمدتاً دور از شغل و حملونقل باشد، نتیجه میتواند گسترش پراکنده شهری باشد، نه بهبود توان خرید.
بنابراین بحث دو بخش دارد: یکی درباره اندازه و توزیع مهاجرت؛ و دیگری درباره اینکه دولتها و سازندگان تا چه حد توانستهاند مسکن، زیرساخت و خدمات کافی و مناسب برای جمعیت روبهرشد فراهم کنند.
فشار سیاسی و اتصال مهاجرت به ظرفیت مسکن
مهاجرت همچنین به موضوع داغ سیاسی تبدیل شده است. طبق یک گزارش، عدد «خالص مهاجرت خارجی» دولت استرالیا³ در سال ۲۰۲۵ به ۳۰۱ هزار نفر رسید؛ رقمی که گفته میشود ۴۵ درصد پایینتر از اوج پساکرونا در ۲۰۲۳ و ۹ درصد کمتر از ۲۰۲۴ بوده است.
با وجود این کاهش، هر دو حزب اصلی سیاسی به تداوم فشار برای کاهش خالص مهاجرت خارجی اشاره کردهاند. کوالیشن⁹ پیشنهاد داده سطح مهاجرت با تعداد تکمیل خانههای جدید گره بخورد و هدف اعلامی آن رساندن خالص مهاجرت خارجی به زیر ۱۷۰ هزار نفر است. تریژری¹⁰ هم کاهش بیشتر تا ۲۲۵ هزار نفر را برای سال بعد پیشبینی کرده است.
مبنای این پیشنهاد، این است که تنظیمات مهاجرتی با توان کشور برای تأمین خانه و خدمات ضروری هماهنگ شود. حامیان میگویند کاهش مهاجرت فشار تقاضا را کمتر میکند. منتقدان میگویند مهاجرت به رشد اقتصادی کمک میکند، کمبود نیروی کار را پوشش میدهد و در تأمین خدمات عمومی نقش دارد، بهویژه در مناطقی که جذب نیرو در آنها سخت است.
در همین زمینه، گروهی از پزشکان هشدار دادهاند کاهش مهاجرت میتواند مشکلات نیروی انسانی در مناطق منطقهای استرالیا³ را بدتر کند؛ موضوعی که نشان میدهد یک سیاست ملی واحد، لزوماً با شرایط اقتصادی و نیازهای محلیِ متفاوت جور درنمیآید.
شهری زیر فشارِ رشد سریع
وضعیت سیدنی¹ تصویر روشنی از بدهبستانهای رشد سریع جمعیت ارائه میدهد.
مهاجرت میتواند نیروی کار، دانشجو، کسبوکار و تنوع فرهنگی بیاورد و تقاضا برای خدمات محلی را بالا ببرد. اما وقتی رشد جمعیت از ساخت مسکن و سرمایهگذاری زیرساختی جلو میزند، فشارها معمولاً زودتر روی مستأجرها، خانوارهای جوان و کارکنان کمدرآمد حس میشود.
در این روایت، «هل داده شدنِ استرالیاییها به بیرون» بیشتر بهعنوان توصیف یک روندِ مسکن و توان خرید مطرح میشود، نه بهعنوان ادعای اینکه فقط مهاجران عامل مشکلات سیدنی¹ هستند. رشد جمعیت، قوانین برنامهریزی شهری، هزینههای ساخت، تصمیمهای زیرساختی و پراکندگی فرصتهای شغلی همگی در اینکه چه کسی توان ماندن در شهر را دارد، نقش دارند.
پاورقی نامها:
¹ Sydney
² News24
³ Australia / Australians
⁴ Institute of Public Affairs (IPA)
⁵ Melbourne
⁶ Jordan Abou-Zeid
⁷ Brisbane
⁸ Perth
⁹ Coalition
¹⁰ Treasury