بحران مخزن بزرگ آرتیژان¹
مقدمه: مخزن بزرگ آرتیژان¹، یکی از بزرگترین منابع آب زیرزمینی جهان، پس از دههها برداشت بیرویه با کاهش فشار مواجه شده است. این مخزن که نزدیک به یک پنجم وسعت استرالیا را در چهار ایالت فرا گرفته، آبهایی را در خود جای داده که میلیونها سال زیر زمین ذخیره شدهاند.
زندگی در بیابان: آب این مخزن بهخاطر فشار طبیعی از طریق چشمهها و چاهها به سطح میآید، زیستبومهای منحصربهفرد و جوامع دورافتاده را تغذیه میکند. برای مردم آرابانا²، این چشمهها فراتر از منبع آب هستند و پیوندی عمیق با هویت فرهنگی و معنوی آنان برقرار میکنند.
تأثیر برداشت: حفاری گسترده و برداشت کنترلنشده در قرن گذشته، فشار مخزن را کاهش داده و بسیاری از چشمهها بهویژه در ایالت ساوث استرالیا³ خشکیدهاند. پروفسور متیو کورِل⁴ از دانشگاه گریفیت⁵ میگوید رهاشدن آزاد برخی چاهها فشار را بهسرعت پایین آورد.
نابودی زیستمحیطی و فرهنگی: برداشت روزانه میلیونها لیتر آب توسط شرکت بیاچپی⁶ از معدن المپیک دم⁷ در سرزمین آرابانا⁸ باعث کاهش جریان چشمهها و نابودی برخی از آنها شده است. رنجر زاهر مککنزی⁹ هشدار میدهد که با خشکشدن چشمهها، ارتباط مردم آرابانا با داستانها و تاریخ «اولارکا»¹⁰ قطع میشود.
مطالبات جبران: از سال ۲۰۱۹ شرکت بیاچپی⁶ با شرکت بومی آرابانا¹¹ درباره جبران خسارت و حفاظت از سایتهای فرهنگی مذاکره کرده اما پیشرفت چندانی نبوده است. بزرگان آرابانا خواستار گفتوگوی مستقیم و شفاف هستند. بیاچپی اعلام کرده برداشت از ولفیلد ای¹² را تا میانه دهه ۲۰۳۰ متوقف خواهد کرد و از آبشیرینکن دولتی بهره خواهد گرفت.
اقدامات دولت: دولت فدرال ارزیابیهایی از وضعیت مخزن انجام داده و به بهبود نسبی برخی چشمهها اشاره کرده اما خطرات همچنان پابرجاست. در نیو ساوث ولز¹³ با اجرای برنامه Cap and Pipe the Bores¹⁴ تخصیصهای کنترلشده برای برخی منابع آب فراهم شده است.
حفظ میراث: بزرگان آرابانا تأکید دارند این مبارزه بیش از جبران مالی، بر حفظ ارتباط فرهنگی و محیطی با سرزمین برای نسلهای آینده متمرکز است.
Source: abc.net.au, water.dcceew.nsw.gov.au