چالمرز طرح «سپر قیمت سوخت» را رد کرد
جیم چالمرز¹، خزانهدار استرالیا²، پیشنهاد ائتلاف³ برای کاهش خودکار مالیات سوخت در زمان شوکهای بزرگ قیمت نفت را رد کرد و گفت این طرح «سقف ندارد، منبع مالی ندارد» و راهحل ماندگاری برای رانندگان استرالیا ارائه نمیدهد.
طرح پیشنهادی ائتلاف با نام سپر قیمت سوخت⁴ میگوید اگر میانگین دو هفتهای قیمت نفت برنت⁵ از ۱۰۰ دلار آمریکا به ازای هر بشکه بالاتر برود، مالیات فدرال سوخت (اکسایز) بهصورت خودکار نصف شود. طبق این پیشنهاد، مالیات سوخت حدود ۲۷ سنت به ازای هر لیتر کم میشود؛ رقمی که تقریباً معادل ۱۵ دلار صرفهجویی برای یک باک معمولی بنزین عنوان شده است.
همچنین در مدت فعال بودن این سازوکار، «هزینه کاربری جاده برای خودروهای سنگین» بهطور موقت به صفر کاهش پیدا میکند. ائتلاف میگوید با پایین آمدن هزینه حملونقل، اثر آن به خانوارها و کسبوکارها منتقل میشود. برآورد این گروه سیاسی این است که اجرای این سیاست، در هر ماهی که فعال شود، حدود ۹۵۰ میلیون دلار هزینه خواهد داشت.
انگس تیلور⁶، رهبر ائتلاف، گفت این پیشنهاد برای رانندگان یک «سپر خودکار» ایجاد میکند تا وقتی رویدادهای بینالمللی باعث جهش شدید قیمت نفت میشود، حمایت موقتی برقرار باشد. طبق توضیحات ارائهشده، این اقدام تا سه ماه اجرا میشود یا تا زمانی که میانگین هشتهفتهای قیمت برنت دوباره به کمتر از ۱۰۰ دلار در هر بشکه برسد؛ و در عین حال امکان بازبینی هم در نظر گرفته شده است.
چالمرز در واکنش گفت دولت فعلاً در حال بررسی یا گفتوگو درباره یک کاهش تازه در اکسایز سوخت نیست و بهجای آن، حمایت از هزینههای زندگی را با «اقدامهای دائمی» دنبال میکند.
شدت گرفتن شوک قیمت سوخت
این اختلاف سیاسی همزمان با افزایش قیمت بنزین در استرالیا مطرح شده؛ افزایشهایی که در فضای ادامه تنشها در خاورمیانه⁷ و اختلالهای مربوط به تنگه هرمز⁸ رخ داده است. در گزارشها همچنین به حمله پهپادی به خط لوله نفت شرق–غرب⁹ در عربستان سعودی¹⁰ اشاره شده که باعث بالا رفتن قیمت جهانی نفت و فرآوردههای پالایشی شده است.
میانگین قیمت بنزین در سیدنی¹¹ در یک هفته بیش از ۲۰ سنت در هر لیتر رشد کرده و بنزین معمولی حدود ۲٫۳۴ دلار در هر لیتر گزارش شده است. در دیگر شهرهای بزرگ هم قیمتها از مرز ۲ دلار در هر لیتر عبور کردهاند.
فشار روی مصرفکنندگان دیزل هم بیشتر شده است. برخی تحلیلگران و کارشناسان خودرویی گفتهاند قیمت دیزل بالاتر از سطح پیش از بحران مانده و ممکن است سریع پایین نیاید، چون هزینههای بالاتر عمدهفروشی بهتدریج در پمپبنزینها اعمال میشود.
طبق توضیحات مطرحشده، محرک اصلی این افزایش قیمتها، هزینه نفت خام، فرآوردههای پالایششده و حملونقل دریایی است، نه کمبود فوری بنزین در جایگاههای سوخت استرالیا. کریس بوون¹²، وزیر انرژی، گفته است استرالیا از نظر سوخت «امن» است، محمولهها همچنان وارد میشوند و ذخایر داخلی «در وضعیت سالم» توصیف شدهاند.
دولت همچنین کاهش موقت «حداقل الزام نگهداری ذخایر پایه» برای بنزین و دیزل را تا ۳۱ ژانویه ۲۰۲۷ تمدید کرده است. گفته شده این تغییر برای دادن انعطاف بیشتر به تأمینکنندگان جهت وارد کردن سوخت به بازار داخلی و در اولویت قرار دادن تأمین مناطق مختلف انجام میشود.
رویکردهای رقابتی درباره کاهش فشار قیمت
ائتلاف میگوید سپر پیشنهادیاش در هر بار رسیدن قیمت جهانی نفت به سطح «افراطی»، یک کمک موقتی و قابلپیشبینی ایجاد میکند و با برگشت قیمتها به سطح عادی یا با پایان مهلت، کاهش اکسایز بهصورت خودکار متوقف میشود.
در مقابل، حزب کارگر¹³ میگوید کاهش اکسایز سوخت برای بودجه پرهزینه است و فقط تسکین کوتاهمدت ایجاد میکند. برخی اقتصاددانها هم پرسشهایی مطرح کردهاند که آیا یک کاهش مالیاتی میتواند همپای نوسانهای بینالمللی حرکت کند یا نه؛ بهخصوص اگر شوک نفتی ادامهدار باشد.
با ادامه بالا رفتن قیمتها، بحثها هم ممکن است تندتر شود. برخی تحلیلها هشدار دادهاند که در هفتههای آینده فشار روی موجودیهای جهانی میتواند بیشتر شود و قیمت نفت را حتی تا ۱۵۰ دلار آمریکا در هر بشکه بالا ببرد؛ موضوعی که میتواند تا حدود ۴۰ سنت در هر لیتر به قیمت سوخت در استرالیا اضافه کند.
برای رانندگان، سؤال فوری این است که آیا قیمتها در پمپبنزینها باز هم بالا میرود یا نه. برای دولت و مخالفان هم اختلاف اصلی این است که کمک به سوخت باید با یک سازوکار خودکار مالیاتی انجام شود یا از مسیر سیاستهای هدفمند و دائمیِ هزینههای زندگی.
پاورقی منابع نامها
¹ Jim Chalmers
² Australia
³ Coalition
⁴ Fuel Price Shield
⁵ Brent crude
⁶ Angus Taylor
⁷ Middle East
⁸ Strait of Hormuz
⁹ East-West oil pipeline
¹⁰ Saudi Arabia
¹¹ Sydney
¹² Chris Bowen
¹³ Labor
Source: news.com.au, miragenews.com, capitalbrief.com, abc.net.au, theguardian.com, minister.defence.gov.au, thewest.com.au, canberratimes.com.au, aapnews.aap.com.au, sbs.com.au