درگیری ایران و آمریکا، احتمال افزایش دوباره نرخ بهره در استرالیا را بالا برد

بالا رفتن قیمت نفت و سوخت، احتمال چهارمین افزایش نرخ بهره در ۲۰۲۶ را پررنگ کرده

با از سرگیری حملات آمریکا به ایران و اعلام «محاصره دریایی» از سوی دونالد ترامپ¹، اقتصاددان‌ها می‌گویند اگر این درگیری ظرف یک هفته حل‌وفصل نشود، احتمال چهارمین افزایش نرخ بهره در استرالیا بیشتر می‌شود. به‌گفته تحلیل‌ها، بالا رفتن دوباره قیمت نفت می‌تواند فشار تورمی را در بخش‌های مختلف اقتصاد تقویت کند و توجه بانک مرکزی استرالیا² را دوباره به سمت سیاست انقباضی ببرد.

نفت برنت³ صبح سه‌شنبه به حدود ۸۵ دلار آمریکا برای هر بشکه رسید و نفت وست تگزاس اینترمدیت⁴ هم از ۸۰ دلار عبور کرد؛ در حالی که هر دو شاخص در ابتدای جولای نزدیک ۷۰ دلار معامله می‌شدند. ویوک دهار⁵، استراتژیست کالاهای انرژی در کامان‌ولث بنک⁶، در یادداشتی هشدار داد تشدید درگیری‌ها می‌تواند ذخایر جهانی نفت را سریع‌تر کاهش دهد و قیمت‌ها را از اوج آپریل هم بالاتر ببرد. او گفت در صورت ادامه جنگ، برنت می‌تواند ظرف ۱۰ روز به ۱۰۰ دلار آمریکا و ظرف ۱۰ هفته به ۱۵۰ دلار برسد.

در آپریل، وقتی قیمت نفت به حدود ۱۱۰ دلار آمریکا رسید، قیمت بنزین بدون سرب در استرالیا نزدیک ۲۶۰ سنت به ازای هر لیتر و قیمت دیزل نزدیک ۳۲۰ سنت شد. حالا هم بازار داخلی سوخت واکنش نشان داده است: طبق داده‌های Australian Institute of Petroleum⁷، قیمت عمده‌فروشی دیزل از ۱۷۷٫۱ سنت در ابتدای ماه به حدود ۱۸۶ سنت در روز سه‌شنبه رسیده است. گزارش‌ها می‌گویند قیمت دیزل در جایگاه‌ها نیز متناسب با آن بالا رفته و در شهرهای بزرگ به حدود ۱۹۰ سنت در هر لیتر برگشته است؛ آماری که MotorMouth⁸ هم به آن اشاره کرده است.

پیتر خوری⁹، سخنگوی NRMA¹⁰، گفته بازارها تا حدی احتمال شکست مذاکرات را در قیمت‌ها لحاظ کرده‌اند، اما اگر قیمت نفت بیش از یک هفته بالا بماند، سوخت در استرالیا گران‌تر می‌شود. علاوه بر این، قرار است طرح کاهش مالیات غیرمستقیم سوخت دولت فدرال در ۲ آگوست به پایان برسد و همین موضوع می‌تواند به‌تنهایی حدود ۱۶ سنت در هر لیتر به قیمت‌ها اضافه کند.

متیو حسن¹¹، رئیس بخش پیش‌بینی‌های کلان در وست‌پک¹²، گفته جهش دوباره قیمت نفت از دید این بانک با سناریوی افزایش نرخ بهره در نشست آگوست هم‌خوانی دارد و «نگرانی» بانک مرکزی را درباره ماندگاری تورم بیشتر می‌کند. طبق گزارش‌ها، پس از از سرگیری حملات، بازارها احتمال افزایش نرخ بهره را بالاتر برده‌اند و اکنون حدود ۲۳٪ شانس افزایش در آگوست و بیش از ۵۰٪ شانس افزایش تا دسامبر را قیمت‌گذاری می‌کنند. بانک مرکزی استرالیا در سال ۲۰۲۶ تاکنون سه بار نرخ بهره را بالا برده و آن را به ۴٫۳۵٪ رسانده است.

در کنار سوخت، شاخص اعتماد مصرف‌کننده هم تحت تأثیر فضای جدید قرار گرفته است. ردیاب اعتماد مصرف‌کننده Westpac–Melbourne Institute¹³ که سه‌شنبه منتشر شد، نشان می‌دهد با تشدید درگیری، بهبود احتمالی اعتماد مصرف‌کننده محدودتر شده است. حسن گفته اگر این تنش‌ها نبود، احتمالاً بهبود ماهانه محسوس‌تری دیده می‌شد. بر اساس نتایج این نظرسنجی، پیش از داغ‌تر شدن درگیری، مردم کمتر از افزایش نرخ بهره می‌ترسیدند و امید بیشتری داشتند که وضعیت مالی خانواده‌شان در یک سال آینده بهتر شود؛ با این حال، میانگین نگاه‌ها همچنان بدبینانه بوده و بسیاری انتظار افزایش دیگری در یک سال آینده را مطرح کرده‌اند.

می بوی¹⁴، اقتصاددان AMP¹⁵، گفته بالا رفتن قیمت نفت و افزایش احتمال رشد نرخ بهره می‌تواند اعتماد مصرف‌کننده را دوباره به سمت کف‌های آپریل برگرداند. او اضافه کرده بازار کار هنوز به سطح نگران‌کننده‌ای بدتر نشده، اما فشارهای قیمتی ادامه دارد و همین موضوع شانس افزایش نرخ بهره در نشست آگوست را بالا نگه می‌دارد.

پاورقی نام‌های اصلی

¹ Donald Trump

² Reserve Bank of Australia (RBA)

³ Brent crude

⁴ West Texas Intermediate (WTI)

⁵ Vivek Dhar

⁶ Commonwealth Bank

⁷ Australian Institute of Petroleum

⁸ MotorMouth

⁹ Peter Khoury

¹⁰ NRMA

¹¹ Matthew Hassan

¹² Westpac

¹³ Westpac-Melbourne Institute

¹⁴ My Bui

¹⁵ AMP