افزایش برخورد با افرادی که ویزایشان تمام شده است
دولت فدرال استرالیا¹ میگوید قصد دارد اجرای قوانین درباره افرادی را که پس از پایان اعتبار ویزا همچنان در کشور ماندهاند، گسترش دهد؛ اما تأکید میکند این سیاست قرار نیست شبیه یورشهای تهاجمیِ مرتبط با سازمان Immigration and Customs Enforcement (ICE)² در ایالات متحده³ باشد.
تونی برک⁴، وزیر امور داخلی، اعلام کرده دولت یک عملیات جدید «کنترل و پایش» راه میاندازد که شامل ۱۰۰ افسر اضافی و حدود ۲۵۰ تخت برای نگهداری در مراکز بازداشت مهاجرتی برای «ویزاگذشتهها» است. هدف این اقدامات رسیدگی به برآورد حدود ۷۷ هزار نفری است که در حال حاضر بدون ویزای معتبر در استرالیا حضور دارند.
تمرکز بر خروج داوطلبانه، نه عملیات گسترده میدانی
دولت میگوید برنامه جدید قرار است افراد را به «خروج داوطلبانه» تشویق کند و قرار نیست به «یورشهای گسترده» در محلهها و محلهای کار تبدیل شود. برک این رویکرد را بازگشت به مدل قبل از سال ۲۰۱۵ توصیف کرده؛ زمانی که افرادی که از مدت ویزای خود عبور میکردند، بیشتر بهطور روتین برای دورهای در بازداشت نگه داشته میشدند تا مقدمات خروجشان فراهم شود.
بازداشت بهعنوان ابزار بازدارنده
در سیستم پیشنهادی، به افرادی که ویزایشان منقضی شده ممکن است این انتخاب داده شود: یا خودشان داوطلبانه کشور را ترک کنند، یا با بازداشت و ثمربخشی روند «اخراج/خروج اجباری» مواجه شوند. منطق دولت این است که احتمال بازداشت، بخش زیادی از افراد را به تهیه بلیت و ترک کشور با هزینه و برنامهریزی خودشان سوق میدهد.
مت تیستلثویت⁵، وزیر دستیار امور خارجی، گفته این سیاست برای ایجاد یک بازدارندگی روشن طراحی شده و اگر افراد بدانند حتی برای یک دوره نسبتاً کوتاه ممکن است بهخاطر اقامت بیش از مدت ویزا بازداشت شوند، احتمالاً ترجیح میدهند ریسک نکنند و کشور را ترک کنند.
دولت همچنین در حال بررسی این موضوع است که آیا یک مرکز سابق قرنطینه در نزدیکی ملبورن⁶ میتواند بهعنوان محل بازداشت مهاجرتی بازطراحی و استفاده شود یا نه. گفته میشود هدف از ظرفیت جدید، جدا نگهداشتن پرونده «ویزاگذشتهها» از افرادی است که بهدلیل مسائل جدیتر مهاجرتی یا پروندههای کیفری، تا زمان خروج اجباری در بازداشت هستند.
رد مقایسه با یورشهای آمریکا
برک بارها مقایسه این سیاست با عملیاتهای ICE در آمریکا را رد کرده و در سخنرانی در National Press Club⁷ گفته: «این از آن مدل عملیاتهایی نیست که بعضیها در تلویزیون دیدهاند در کشورهای دیگر اتفاق میافتد.»
طبق روایت مقامها و برخی کارشناسان مهاجرت، شکل اجرای برنامه بیشتر اداری و هدفمند توصیف میشود: بهجای ورود با نیروهای مسلح و یورش، معمولاً به افراد اطلاع داده میشود که ویزایشان تمام شده، پیامدها توضیح داده میشود و فرصتی داده میشود تا خودشان خروجشان را هماهنگ کنند.
موضع دولت این است که افزایش نیروهای کنترلی و افزایش ظرفیت بازداشت، برای «بازسازی توان اجرایی» است، نه راهاندازی برنامه اخراج گسترده شبیه مدل آمریکایی. همچنین گفته میشود اقدامها میتواند شامل عملیاتهای میدانی گزینشی باشد، نه تلاش برای پیدا کردن و خارج کردن همه ویزاگذشتهها بهصورت یکباره.
انتقادها درباره سختتر شدن سیستم
در عین حال، این برنامه با انتقاد گروههای حامی پناهندگان و حقوق بشر روبهرو شده که میگویند گسترش بازداشت، ریسک «تنبیهیتر» شدن سیستم مهاجرتی استرالیا را بالا میبرد. منتقدان هشدار دادهاند افرادی که بدون ویزای معتبر کار میکنند، اگر از بازداشت یا خروج اجباری بترسند، ممکن است کمتر درباره سوءاستفاده و استثمار در محیط کار گزارش بدهند.
حزب Greens⁸ هم دولت را متهم کرده بخشهایی از سیاستهای سختگیرانه قدیمی را دوباره زنده میکند، در حالی که تلاش دارد خود را از مدل آمریکا فاصله بدهد. در گزارشها همچنین آمده جمعیت فعلی بازداشت مهاجرتی در استرالیا حدود ۱,۱۰۰ نفر برآورد شده و اضافه شدن ۲۵۰ تخت میتواند ظرفیت این سیستم را بهطور ملموس بالا ببرد.
بخشی از بسته بزرگتر تغییرات مهاجرتی
سیاست مربوط به ویزاگذشتهها بخشی از یک بسته گستردهتر معرفی شده که هدفش کنترل مهاجرت و جلوگیری از تبدیل شدن برخی ویزاهای موقت به مسیرهای ساده برای ماندن طولانیمدت است.
از جمله طرحها، اعمال شرط «No Further Stay»⁹ روی ویزاهای توریستی است؛ شرطی که قرار است جلوی این را بگیرد که فرد با ویزای بازدید وارد شود و بعد با درخواستهای پیدرپی ویزای جدید، ماندن خود را طولانی کند. همچنین گفته شده دولت روی برخورد با برخی «ایجنتهای مهاجرتی» که درخواستهای بیپایه را جلو میبرند، تمرکز میکند.
پیشنهادهای دیگر شامل محدود کردن امکان همراه آوردن اعضای خانواده برای بسیاری از دانشجویان بینالمللی و تغییر برخی تمدیدهای ویزای working-holiday¹⁰ به سازوکارهای مبتنی بر قرعهکشی است.
برک این خطمشی را با یک تفکیک ساده توضیح داده: کسانی که میخواهند موقت به استرالیا بیایند باید از مسیر ویزای موقت استفاده کنند، و کسانی که دنبال اقامت دائم هستند باید از مسیرهای رسمی مهاجرت دائم اقدام کنند؛ و افرادی که ویزایشان منقضی شده باید کشور را ترک کنند.
اجرای میدانی و نگاه عمومی
با آمادهسازی نیروی انسانی جدید و ظرفیتهای بازداشت، نحوه اجرای میدانی، میزان استفاده از بازداشت، و فرصت واقعی برای خروج داوطلبانه از محورهای اصلی توجه و بحث عمومی خواهد بود. وزیران میگویند هدف «بازدارندگی و خروج منظم» است، نه «یورشهای گسترده».
پاورقی منابع نامها
¹ Australia
² Immigration and Customs Enforcement (ICE)
³ United States
⁴ Tony Burke
⁵ Matt Thistlethwaite
⁶ Melbourne
⁷ National Press Club
⁸ Greens
⁹ No Further Stay
¹⁰ working-holiday
Source: abc.net.au, theguardian.com, nine.com.au, au.news.yahoo.com, malaymail.com, sbs.com.au, aapnews.aap.com.au, canberratimes.com.au, theindiansun.com.au, bangkokpost.com, streamlinefeed.co.ke, minister.homeaffairs.gov.au