اعلام پاکستان درباره توافق صلح آمریکا و ایران
در یک تحول دیپلماتیک مهم پس از ماهها درگیری، شهباز شریف¹، نخستوزیر پاکستان²، روز یکشنبه اعلام کرد ایالات متحده³ و ایران⁴ به یک توافق صلح «قطعی و مورد پذیرش متقابل» رسیدهاند. به گفته او، این توافق با نقش میانجیگرانه پاکستان شکل گرفته و هدفش پایان دادن به جنگی است که هزاران کشته برجای گذاشته و بازارهای جهانی انرژی را دچار اختلال کرده است.
مفاد اصلی توافق چه میگوید؟
بر اساس چارچوب موقت توافق، آتشبس فوری و بازگشت مسیرهای حیاتی تجارت در اولویت قرار گرفته است. مهمترین بندها شامل موارد زیر است:
بازگشایی تنگه هرمز⁵: توافق، بازگشایی فوری این گذرگاه راهبردی را برای همه کشتیهای تجاری الزامی میکند.
رفع محاصرهها: آمریکا با برداشتن محاصره دریایی بنادر ایران موافقت کرده و قرار است برای بخشی از تحریمهای نفتی هم معافیتهایی صادر شود.
توقف عملیات نظامی: دو طرف بر «توقف دائمی عملیات نظامی در همه جبههها» تأکید کردهاند؛ از جمله درگیریهایی که به لبنان⁶ مرتبط میشود.
مذاکرات برنامه هستهای: هرچند درباره مسائل هستهای یک تفاهم مفهومی مطرح شده، اما قرار است ۶۰ روز گفتوگوی فنی و متمرکز در سطح کارشناسی درباره آینده برنامه هستهای ایران برگزار شود.
زمانبندی و روند دیپلماتیک
دونالد ترامپ⁷، رئیسجمهور آمریکا، در تاریخ ۱۴ جون ۲۰۲۶ در شبکههای اجتماعی نوشت این توافق «اکنون کامل شده است». این اعلام پس از چند روز میانجیگری فشرده در اسلامآباد⁸ انجام شد؛ جایی که شریف گفت برای نهایی شدن «متن نهاییِ مورد توافق» تلاش شده است.
در حالیکه گفته میشد امکان «امضای دیجیتال» از همان یکشنبه ۱۴ جون وجود دارد، مقامها زمان برگزاری مراسم رسمی امضا را جمعه ۱۹ جون ۲۰۲۶ و محل آن را سوئیس⁹ اعلام کردند.
بازتابها و اثرات اولیه
انتشار خبر این توافق، بر بازارهای بینالمللی اثر گذاشته و انتظار میرود با ازسرگیری ارسال نفت از مسیر تنگه هرمز، فشار بر قیمتهای انرژی کمتر شود. با این حال، همچنان اختلافنظرهایی درباره نحوه رسیدگی به موضوع اورانیوم با غنای بالا در ایران مطرح است؛ موضوعی که قرار است در دوره ۶۰ روزه مذاکرات فنی بررسی شود.
روایت زنده «ناین» از جزئیات اعلامها
در پوشش زنده ناین (Nine)¹⁰ آمده است ترامپ اعلام کرده توافق با ایران نهایی شده و آمریکا محاصره دریایی بنادر ایران را پایان میدهد. همچنین ایران از طریق مقام معاون وزیر خارجه خود در امور حقوقی و بینالمللی گفته متن «یادداشت تفاهم» با آمریکا نهایی شده و قرار است جمعه در سوئیس بهطور رسمی امضا شود.
در همین گزارش زنده، آنتونی آلبانیزی¹¹، نخستوزیر استرالیا¹²، و پنی وونگ¹³، وزیر خارجه این کشور، از خبر نهایی شدن توافق استقبال کردهاند و گفتهاند «خویشتنداری ادامهدار» برای پایدار ماندن هر توافقی مهم است. آنها همچنین از بازگشایی تنگه هرمز بهعنوان مسیر حیاتی تجارت استقبال کردهاند.
پاورقی منابع نامها:
¹ Shehbaz Sharif
² Pakistan
³ United States
⁴ Iran
⁵ Strait of Hormuz
⁶ Lebanon
⁷ Donald Trump
⁸ Islamabad
⁹ Switzerland
¹⁰ Nine
¹¹ Anthony Albanese
¹² Australia
¹³ Penny Wong
Source: cnbc.com, bloomberg.com, youtube.com, aljazeera.com, independent.co.uk, theguardian.com, dw.com, straitstimes.com, instagram.com, npr.org, nine.com.au