سناریوی پیشنهادی در گزارش کنگره
یک گزارش از سرویس پژوهشی کنگره آمریکا¹ سناریوی جایگزینی را مطرح کرده که بر اساس آن، پنتاگون میتواند کنترل سه تا پنج فروند زیردریایی کلاس ویرجینیا² را که برای استرالیا در نظر گرفته شدهاند، بهجای انتقال مالکیت، نزد خود نگه دارد و آنها را از پایگاههای استرالیا اما تحت فرماندهی آمریکا اداره کند.
دلیل نگرانی مطرحشده در گزارش
بازوی پژوهشی سیاستگذاری برای اعضای کنگره، نگرانیهایی را مطرح کرده و گفته انتقال این زیردریاییها ممکن است توان بازدارندگی را در سناریوی درگیری احتمالی آمریکا و چین بر سر تایوان کاهش دهد. در این گزارش آمده است که «فروش سه تا پنج زیردریایی تهاجمی هستهای کلاس ویرجینیا به استرالیا، این زیردریاییها را از شناورهایی که در بحران یا درگیری آمریکا و چین در دسترس آمریکا خواهند بود، به شناورهایی تبدیل میکند که شاید در دسترس نباشند» و این موضوع میتواند «توان بازدارندگی و توان جنگی» آمریکا را در چنین وضعیتی تضعیف کند.
این تحلیل به اظهارات ریچارد مارلس³ وزیر دفاع استرالیا در سال ۲۰۲۳ اشاره میکند که گفته بود دولت استرالیا «هیچ وعدهای به ایالات متحده نداده که در یک درگیری آینده بر سر تایوان از آمریکا حمایت خواهد کرد».
واکنش دولت استرالیا
مارلس³ در واکنش، بر ادامه همکاری با مقامهای دولت آمریکا تأکید کرد و گفت آنها در حال کار با دولت آمریکا هستند و رئیسجمهور آمریکا موضع این کشور را روشن کرده و گفته «با تمام قدرت» جلو میروند و این مسیر «شامل انتقال زیردریاییهای ویرجینیا»² هم میشود.
او گفت کنگره بهطور منظم درباره مسائل دفاعی دیدگاهها و گزارشهایی منتشر میکند، اما در عین حال تأکید کرد تمرکز استرالیا روی آمادهسازی اچاِماِیاِس استرلینگ⁴ در راکینگهم⁵ برای استقرار نیروی چرخشی زیردریاییها است.
تحولات قانونی مرتبط با آکوس
با وجود این گزارش، در تحولات اخیر قانونگذاری نشانههایی از حمایت از شراکت آکوس⁶ دیده میشود. در لایحه تخصیص بودجه دفاعی سال مالی ۲۰۲۶، ۲۷.۲ میلیارد دلار برای کشتیسازی نیروی دریایی اختصاص داده شده که شامل تأمین مالی مرتبط با زیردریاییهای کلاس ویرجینیا² است. همچنین در «قانون مجوز دفاع ملی» سال ۲۰۲۶، بندهایی برای سادهسازی همکاری در «پایه صنعتی دفاعی» و تسهیل همتولیدی میان آمریکا، استرالیا و بریتانیا گنجانده شده است.
زمینه نگرانیهای قبلی
نگرانیها درباره انتقال زیردریاییهای آکوس در ژانویه ۲۰۲۵ مطرح شد؛ زمانی که دونالد ترامپ⁷ رئیسجمهور آمریکا دستور بازبینی این پیمان دفاعی را صادر کرد و دلیل آن را هم نگرانی درباره اجرای دستورکار «اول آمریکا» و ظرفیت صنعت کشتیسازی اعلام کرد. سپس او در اکتبر ۲۰۲۵ از آکوس حمایت کرد و گفت این شراکت «با تمام قدرت» در حال پیش رفتن است؛ موضوعی که بخشی از ابهامهای قبلی در کانبرا⁸ و لندن⁹ را کاهش داد.
پاورقی (نامهای اصلی انگلیسی)
¹ US Congressional Research Service (CRS)
² Virginia-class
³ Richard Marles
⁴ HMAS Stirling
⁵ Rockingham
⁶ AUKUS
⁷ Donald Trump
⁸ Canberra
⁹ London
Source: 9news.com.au, cnas.org, minister.defence.gov.au, congress.gov, navsea.navy.mil