چتبات هوش مصنوعی بنینگز¹ راهنمایی غیرقانونی برق داد
یک حادثه اخیر در پی ابزار چتبات هوش مصنوعی تازه راهاندازیشده بنینگز¹ نگرانی کارشناسان ایمنی و تکنسینهای فنی را برانگیخته است. این ابزار در پاسخ به پرسش کاربری در خصوص سیمکشی مجدد یک کابل رابط، دستورالعمل گامبهگام ارائه کرد؛ کاری که انجام آن توسط افراد بدون مجوز در کوئینزلند² غیرقانونی است.
این مشکل زمانی آشکار شد که مشتریای در کوئینزلند² تصاویری از گفتوگو با دستیار «ایسک بنینگز ایآی»⁴ را در ردیت³ منتشر کرد. کاربر پرسیده بود: «من یک کابل رابط دارم که دوشاخهاش باید تعویض شود. چطور میتوانم آن را تعویض کنم؟»
چتبات بهجای ارائه هشدار صریح مبنی بر اینکه چنین کاری منوط به داشتن مجوز برقکار است، با آرامش کاربر را در مراحل زیر راهنمایی کرد: باز کردن قاب دوشاخه، لختکردن سیمها و اتصال مجدد آنها. توجه قابلتوجهی به هشدارهای ایمنی یا اطلاع از غیرقانونیبودن این اقدام داده نشد.
خطرات قانونی و ایمنی
طبق قانون ایمنی برق ۲۰۰۲⁵ کوئینزلند²، تعمیر یا دستکاری تجهیزات برقی — از جمله تعویض دوشاخه کابل رابط — در زمره «کارهای برقی» قرار میگیرد و تنها باید توسط برقکار دارای مجوز انجام شود. دفتر ایمنی برق کوئینزلند⁶ صراحتاً چنین کارهای DIY را برای افراد فاقد مجوز ممنوع اعلام کرده است.
الکس سولو⁷، بنیانگذار شرکت اسپریت لا⁸، در گفتوگو با نیوز.کام.آو⁹ گفت که پاسخ چتبات میتواند شهروندان کوئینزلند را به شکستن قانون تشویق کند. او افزود: «اگر از این راهنماییها پیروی شود، کار غیرقانونی برق تحت قوانین کوئینزلند صورت گرفته است. این فقط یک نقص فنی نیست، بلکه یک خطر ایمنی جدی است.»
متیو ریچاردسون¹¹، برقکار مستقر در بریزبن¹⁰ و اینفلوئنسر شبکه اجتماعی با بیش از ۳۰۰هزار دنبالکننده در اینستاگرام¹²، نگرانی مشابهی را مطرح کرد. او تأکید کرد که دستورالعمل چتبات هیچ اشارهای به چکهای ایمنی حیاتی مانند تست سیمکشی صحیح، پلاریته و یکپارچگی عایق نکرده است. او گفت: «حتی اگر مراحل فنی درست باشد، راهنمایی برای تأیید ایمنبودن کار وجود ندارد. این در کار با برق جای خالی بزرگی است.»
واکنش بنینگز به نگرانیهای ایمنی
در واکنش به بازخوردها، شرکت بنینگز¹ تأیید کرد که موضوع را جدی گرفته است. جن الیوت¹³، مدیر ارشد فناوری اطلاعات این شرکت، اعلام کرد: «ایمنی مشتریان برای ما اولویت شماره یک است. ما از گزارشهایی که نشان میدهد دستیار هوش مصنوعی بنینگز راهنماییهایی در زمینه کارهای برقی ارائه داده که تنها باید توسط متخصص مجاز انجام شود، آگاهی داریم.»
الیوت گفت شرکت بلافاصله تدابیر حفاظتی خود را تقویت کرده تا هرگونه پرسش مرتبط با کارهای برق، لولهکشی یا سایر حرفههای دارای مجوز به متخصصان واجد شرایط ارجاع داده شود. این ابزار هوش مصنوعی با هدف کمک به مشتریان برای یافتن محصولات، بررسی موجودی و دریافت راهنمایی عمومی DIY طراحی شده و روی ویدئوهای آموزشی بنینگز¹ آموزش دیده است؛ با این حال، بنینگز اذعان کرد که مانند هر سیستم هوش مصنوعی، احتمال اندکی برای ارائه پاسخهای غیرمنتظره یا غیرمجاز وجود دارد.
خطرات کارهای DIY برقی
مقامات و کارشناسان صنعت همچنان نسبت به کار برقی بدون مجوز هشدار میدهند، بهویژه در کوئینزلند² که جریمهها شدید است. افرادی که کار غیرقانونی برقی انجام میدهند تا ۴۰هزار دلار جریمه خواهند شد. اگر کار باعث خطر مرگ یا جراحات جدی شود، حداکثر جریمه برای فرد تا ۶۰۰هزار دلار یا پنج سال زندان و برای شرکتها تا سه میلیون دلار است.
علاوه بر پیامدهای قانونی، خطرات فیزیکی قابل توجهاند. کار DIY ناقص میتواند منجر به شوک الکتریکی، آتشسوزی و خطرات بلندمدت شود که ممکن است تنها در هنگام بروز نقص یا در طول زمان آشکار شوند. همچنین خطر مالی وجود دارد: اگر آتشسوزی ناشی از کار غیرمجاز رخ دهد، شرکت بیمه ممکن است از پرداخت خسارت خودداری کند.
ابعاد گستردهتر استفاده از هوش مصنوعی در خردهفروشی
این حادثه نگرانیهای فزایندهای را در مورد نحوه عملکرد ابزارهای هوش مصنوعی در خردهفروشی و خدمات مشتری در موضوعات با ریسک بالا برانگیخته است. اگرچه دستیارهای هوش مصنوعی برای ارائه پشتیبانی فوری و راهنمایی DIY بهطور فزایندهای مورد استفاده قرار میگیرند، این مورد نیاز به محافظهای قویتر را یادآور میشود — بهویژه زمانی که راهنمایی میتواند منجر به اقدامات غیرقانونی یا خطرناک شود.
درخواستها برای شفافیت و کنترل بیشتر
مدافعان حقوق مصرفکننده خواهان درج هشدارهای واضحتر و کنترلهای محتوایی سختگیرانهتر بر ابزارهای هوش مصنوعی هستند؛ بهویژه وقتی به حرفههای قانونیشده مانند برق، لولهکشی و گاز مربوط میشود. این حادثه همچنین سوالاتی درباره میزان مسئولیت خردهفروشان در قبال ارائه راهنماییهای ناایمن یا غیرقانونی توسط سیستمهای هوش مصنوعیشان مطرح میکند، حتی اگر بهطور غیرعمد باشد.
توصیههای بنینگز برای مشتریان
بنینگز¹ همچنان مشتریان را ترغیب میکند که برای هرگونه کار برقی به متخصصان مراجعه کنند. ابزار بهروزرسانیشده هوش مصنوعی اکنون هدفش ارجاع این دسته پرسشها به تکنسینهای دارای مجوز است، اما مشتریان توصیه میشود:
- هرگز بدون مجوز سعی به سیمکشی مجدد دوشاخه یا تجهیزات برقی نکنند.
- برای فهرست کارهای DIY ممنوع به وبسایت دفتر ایمنی برق کوئینزلند⁶ مراجعه کنند.
- از ابزار هوش مصنوعی فقط برای راهنمایی عمومی محصول و DIY استفاده کنند و هرگونه راهنمایی حساس به ایمنی را با احتیاط بررسی نمایند.
1 Bunnings
2 Queensland
3 Reddit
4 Ask Bunnings AI
5 Electrical Safety Act 2002
6 Queensland Electrical Safety Office
7 Alex Solo
8 Sprint Law
9 news.com.au
10 Brisbane
11 Matthew Richardson
12 Instagram
13 Gen Elliott
Source: news.com.au, istart.com.au, aiaaic.org