گسترش نظارت هوشمند در محل کار و نگرانیهای حریم خصوصی
کارفرماها به شکل فزایندهای از فناوری، از CCTV تا پایشِ ضربهکلیدها، برای ردیابی حرکات کارکنان استفاده میکنند و به گفته موسسه Human Technology Institute¹ این روند با بهکارگیری هوش مصنوعی شتاب گرفته است. نمونههایی که این موسسه به Guardian Australia² ارائه کرده شامل رستوران فستفودی است که با دوربینهای نظارتی جلوی استفاده کارکنان از تلفن همراه را میگرفت، و همچنین ردیابی مبتنی بر هوش مصنوعی که باعث شد به یک صندوقدار بابت رخ دادن یک اشتباه در هر ۵۳۳ اسکن تذکر داده شود.
در گزارشی که روز سهشنبه منتشر شد، این موسسه وابسته به University of Technology Sydney³ اعلام کرد ابزارهای پایش محل کار در طیفی از محیطها رایجتر شدهاند؛ از کارخانهها و مشاغل اداری گرفته تا کارِ تحویل کالا و خردهفروشی—و در بسیاری موارد بدون اینکه کارکنان از پایش شدن مطلع باشند. این ابزارها میتواند شامل CCTV، کنترل کارتزنی و ثبت ورود و خروج، پایشِ ضربهکلیدها و ردیابی پیامرسانی فوریِ محل کار باشد.
از «بازخورد کارکنان» تا «پایش و انضباط»
در بحث حریم خصوصیِ محل کار، یک تمایز مهم بین برنامههای «گوش دادن به کارکنان» و «نظارت/پایش» مطرح میشود. در گزارشهایی درباره ابزارهای جدید، گفته میشود برنامههای بازخورد معمولاً اعلامشده هستند و دادهها را برای فهم نگرانیهای مشترک جمع میکنند، اما پایش میتواند شفافیت کمتری داشته باشد و دادههای فردی را به ارزیابی عملکرد یا تصمیمهای انضباطی وصل کند. بنجامین گرنجر⁴، روانشناس محیط کار در شرکت Qualtrics⁵، این تفاوت را با دو عامل «شفافیت» و «پیامدها» توضیح داده است.
نگرانیها فقط به ضبط مکالمهها محدود نیست. در گزارشهای اخیر درباره ابزارهای نظارتی، از سیستمهایی نام برده شده که میتوانند به ضربهکلیدها، محتوای صفحهنمایش، پیامرسانی، ایمیل، موقعیت مکانی و انواع فعالیتهای دیگر تکیه کنند. این دادهها برای کارفرما تصویری از رفتار کاری میسازد، اما پرسشهایی هم ایجاد میکند: آیا کارکنان میتوانند جمعبندیهای سیستم را بفهمند، به آن اعتراض کنند یا نتیجهگیریهای نادرست را اصلاح کنند؟
نمونههای استرالیایی: Teams، دوربینها و هشدارهای انضباطی
گزارش Human Technology Institute¹ پلتفرم Microsoft Teams⁶ را به عنوان یکی از ابزارهای رایج در نظارت محل کار برجسته کرده است. این شرکت اوایل امسال ابزاری ارائه داد که وقتی فرد به وایفای محل کار وصل میشود، موقعیت او را بهطور خودکار به «حضور در دفتر» بهروزرسانی میکند.
طبق گفته پژوهشگران، در جلسات مشورتی به آنها گفته شده در یکی از زنجیرههای بزرگ فستفود (با نام اعلامنشده)، کارکنان جوان نگران بودهاند که کارفرما در رختکنها دوربین نصب کرده تا مطمئن شود کارکنان سرِ کار تلفن همراه استفاده نمیکنند. در گزارش آمده که برخی جوانها در نتیجه، از رختکن استفاده نمیکردند.
همچنین اتحادیه Shop, Distributive and Allied Employees Association⁷ در گزارشی که به یک تحقیق پارلمانی مشترک درباره هوش مصنوعی ارائه کرده، نوشته است یک صندوقدار در یک سوپرمارکت بزرگ «آخرین اخطار کتبی» را دریافت کرده، چون سیستم پایشِ هوش مصنوعی اعلام کرده خطاهای او زیاد است. نرخ خطا ۰٫۱۸٪ گزارش شده؛ یعنی حدود یک خطا در هر ۵۳۳ کالای اسکنشده.
درخواست برای تغییر قانون و سازوکار شکایت
Human Technology Institute¹ از دولت فدرال خواسته حفاظتهای حریم خصوصی را وارد قوانین محل کار کند؛ چون به گفته این موسسه، معافیتهای موجود در Privacy Act⁸ در ارتباط با سوابق کارکنان، و نیز معافیت کسبوکارهای کوچک، به گسترش نظارت در محل کار کمک کرده است. همچنین یک نظرسنجی سفارشدادهشده توسط Minderoo Foundation⁹ در مارچ ۲۰۲۶ نشان داده ۴۳٪ استرالیاییها میدانستند برخی کارفرماها از فناوری (از جمله هوش مصنوعی) برای پایش کارکنان استفاده میکنند، اما فقط ۹٪ گفتهاند از استفاده از این پایشها در محل کار خودشان خبر داشتهاند.
همکارِ مدیر Human Technology Institute¹، پروفسور ادوارد سنتاو¹⁰ گفته است شفافیت درباره نظارت «لازم است اما کافی نیست» و پیشنهاد کرده Fair Work Act¹¹ بازنگری شود تا آزمونی برای سنجش مناسب بودنِ معرفی ابزارهای نظارت در محل کار در نظر گرفته شود. در این پیشنهاد، بر «منصفانه و معقول بودن» پایش کارکنان تاکید شده و همچنین مطرح شده وزیر اختیار داشته باشد برخی محصولات نظارتی را که برای حقوق کارکنان «ریسک غیرقابل قبول» ایجاد میکنند، ممنوع کند.
در گزارش به نگرانیهای دولت فدرال درباره افزایش استفاده از smartglasses¹² هم اشاره شده و گفته میشود این ابزارها میتوانند برای نظارت پنهانی از کارکنان به کار بروند. در بخش دیگری از پیشنهادها آمده است کارفرماها با کارکنان درباره نظارت مدنظرشان وارد گفتوگو شوند و کیفیت «رضایت» اخذشده از کارکنان بهتر شود. همچنین تغییرات پیشنهادی میتواند به کارکنان امکان دهد از مسیر یک سازوکار ویژه، شکایتهای مرتبط با حریم خصوصی را به Fair Work Commission¹³ ارائه کنند.
جلسات پارلمانی و نهادهای درگیر
Human Technology Institute¹ قرار است یافتههای خود را روز سهشنبه به joint standing committee on artificial intelligence¹⁴ ارائه کند؛ همزمان با آغاز هفته سوم جلسات استماع. گفته شده این کمیته روی هوش مصنوعی در محل کار تمرکز خواهد کرد و چندین اتحادیه نیز در این هفته حاضر میشوند. همچنین کمیسر eSafety¹⁵، جولی اینمن گرنت¹⁶، در این هفته در برابر کمیته حاضر میشود؛ در کنار نمایندگانی از CSIRO¹⁷، Australian Securities and Investments Commission¹⁸، Australian Medical Association¹⁹ و شرکت فناوری Atlassian²⁰.
عضو کمیته، سناتور حزب کارگر، تونی شلدون²¹ گفته است نظارت در محل کار رایجتر شده و برای کارکنان نگرانی جدی ایجاد کرده است؛ بهویژه وقتی بسیاری از کارکنان حتی نمیدانند تحت پایش قرار دارند.
پاورقیها (نامهای اصلی انگلیسی):
¹ Human Technology Institute
² Guardian Australia
³ University of Technology Sydney
⁴ Benjamin Granger
⁵ Qualtrics
⁶ Microsoft Teams
⁷ Shop, Distributive and Allied Employees Association
⁸ Privacy Act
⁹ Minderoo Foundation
¹⁰ Edward Santow
¹¹ Fair Work Act
¹² smartglasses
¹³ Fair Work Commission
¹⁴ joint standing committee on artificial intelligence
¹⁵ eSafety commissioner
¹⁶ Julie Inman Grant
¹⁷ CSIRO
¹⁸ Australian Securities and Investments Commission
¹⁹ Australian Medical Association
²⁰ Atlassian
²¹ Tony Sheldon
