استرالیا وارد دوره تازهای از تشدید خطرات اقلیمی میشود
استرالیا¹ در حالی وارد دورهای تازه از خطرات اقلیمی شدیدتر میشود که بسیاری از جوامع همچنان برای پیامدهای رو به وخامتِ گرمای شدید، سیلابها، آتشسوزیها، طوفانها و بالا آمدن سطح دریا آماده نیستند.
یک سال پس از انتشار «ارزیابی ملی ریسک اقلیمیِ استرالیا»¹، «کلایمت کانسیل»² میگوید کشور همچنان در برابر ریسکهایی که در آن گزارش شناسایی شده بود، بهشکل خطرناکی در معرض آسیب قرار دارد. این هشدار همزمان با رسیدن آلودگیِ اقلیمی جهانی به رکوردهای تازه و شکلگیری یک «اِل نینیو»³ قدرتمند مطرح شده؛ پدیدهای که میتواند شرایط گرمتر و خشکتر را در بخشهای بزرگی از استرالیا تشدید کند.
هشداری که هنوز به برنامه ملی تبدیل نشده است
«ارزیابی ملی ریسک اقلیمی»¹ پیامدهای احتمالی برای استرالیا را در سناریویی با آلودگی بالا ترسیم کرده بود: مرگومیر ناشی از موج گرما میتواند تا چهار برابر افزایش یابد، بیش از ۱.۵ میلیون نفر ممکن است از پیامدهای ساحلی اثر بپذیرند و ارزش املاک تا سال ۲۰۵۰ ممکن است تا ۶۱۱ میلیارد دلار کاهش پیدا کند.
با این حال، «کلایمت کانسیل»² میگوید استرالیا هنوز فاقد یک برنامه ملیِ جامع، هماهنگ و دارای بودجه کافی برای سازگاری و حفاظت از جوامع در برابر این تهدیدهاست. سازگاری میتواند شامل اقداماتی مثل تقویت دیوارها و سازههای دفاع سیلابی، ارتقای سامانههای اضطراری، بهروزرسانی استانداردهای ساختوساز و هدایت توسعه شهری بهدور از مناطقِ در معرض ناایمنی باشد.
به گفته این نهاد، نبودِ یک رویکرد ملیِ هماهنگ باعث میشود بسیاری از تصمیمها به دولتهای ایالتی و محلی سپرده شود؛ نهادهایی که معمولاً منابع محدود و اطلاعات ناهماهنگ دارند. با رشد ریسکهای اقلیمی، این پراکندگی میتواند هزینه پاسخگویی به بحرانها و بازسازی جوامع آسیبدیده را بالاتر ببرد.
ساحلنشینها با خسارتهای رو به افزایش روبهرو هستند
پژوهش تازهای که «کلایمت کانسیل»² منتشر کرده، ابعاد تهدید برای خط ساحلی استرالیا را نشان میدهد. بر پایه این برآوردها، بالا آمدن سطح دریا و امواج طوفانی میتواند تا سال ۲۱۰۰ به بیش از ۲۶۷ هزار ملک ساحلی و حدود دو میلیون هکتار زمین آسیب بزند.
اثر اقتصادیِ پیشبینیشده بیش از ۸۵۵ میلیارد دلار برآورد شده است؛ رقمی که شامل حدود ۲۷۴ میلیارد دلار خسارت به املاک و ۵۸۰ میلیارد دلار خسارت مرتبط با آسیب به زمین و کاربریهای آن—از جمله کشاورزی، پارکها و زیرساختهای حیاتی—میشود.
طبق این یافتهها، همه ایالتها و «نِرثِرن تِریتوری»⁴ با خسارتهای قابلتوجه مواجه میشوند. «کوئینزلند»⁵ از نظر مجموع اثر اقتصادی بیشترین آسیب را خواهد دید و «وِسترن استرالیا»⁶ ممکن است بیشترین خسارتِ مرتبط با زمین را تجربه کند. «کوئینزلند» همچنین بیشترین تعداد ملکِ در معرض ریسک را دارد و پس از آن «نیوساوت ولز»⁷ و «وِسترن استرالیا»⁶ قرار میگیرند.
در میان شهرها، «گُلد کوست»⁸ بهتنهایی ممکن است با حدود ۸۴.۴ میلیارد دلار خسارت اقتصادیِ پیشبینیشده روبهرو شود؛ عددی که آن را به یکی از در معرضترین مناطق شهری کشور تبدیل میکند.
هزینهها همین حالا هم در زندگی روزمره دیده میشوند
این برآوردها فقط درباره دوردست نیست. سیلابهای ساحلی، فرسایش، آبوهوای شدید و تکرار بحرانها هماکنون بر بودجه خانوارها، هزینه بیمه، قیمت غذا و اقتصادهای محلی اثر گذاشتهاند.
طبق گزارشها، بیمه استاندارد خانه معمولاً خسارت ناشی از «اقدامات دریا» را پوشش نمیدهد؛ موضوعی که میتواند باعث شود بسیاری از مالکان، هزینه سیلابهای ساحلی را از جیب خود بپردازند. با افزایش ریسک، برخی املاک ممکن است بیمهکردنشان گرانتر شود یا عملاً «غیرقابل بیمه» شوند.
کشاورزان و دیگر مالکان زمین هم با از دست رفتن زمینِ قابل اتکا و ایمن مواجهاند. در گزارشهایی درباره بالا آمدن سطح دریا، از خسارت به کشاورزی بهعنوان بخشی از صدها میلیارد دلار زیان اقتصادیِ پیشبینیشده ناشی از سیلابهای ساحلی یاد شده است.
برای جوامعی که در مناطق سیلابخیز زندگی میکنند، موضوع فقط تعمیر خسارت بعد از هر حادثه نیست. تکرار سیلاب میتواند دوام بلندمدتِ مزارع، کسبوکارها و خانهها را زیر سؤال ببرد و پرسشهای دشواری ایجاد کند: آیا برخی مناطق همچنان قابل سکونت خواهند بود یا نه؟
اقدام پیشگیرانه در برابر بازسازیِ تکراری
«کلایمت کانسیل»² میگوید دولتها به یک برنامه روشن، هماهنگ و دارای بودجه کافی نیاز دارند تا جوامع را برای تشدید مخاطرات اقلیمی آماده کنند. این برنامه باید هم کاهش انتشار را در بر بگیرد و هم اقدامهای عملی برای مدیریت پیامدهای اجتنابناپذیر.
از جمله اقدامهای مطرحشده:
- محدودیتهای سختگیرانهتر برای ساختوساز در مناطق ساحلی و سیلابخیزِ پرریسک؛
- بهروزرسانی نقشههای ریسک بر اساس شرایط آینده، نه صرفاً گذشته؛
- سرمایهگذاری روی جادهها، بیمارستانها، خدمات شهری و سامانههای امدادیِ مقاوم؛
- حمایت بهتر از خانوارهایی که بارها با بحران تکراری روبهرو میشوند؛
- حفاظت و احیای موانع طبیعی ساحلی؛
- جابهجایی برنامهریزیشده یا «عقبنشینی مدیریتشده»⁹ در جایی که حفاظت ایمن ممکن نیست.
دیوارهای ساحلی و دیگر سازههای مهندسی در بعضی نقاط میتوانند مفید باشند، اما هم گراناند و هم نمیتوانند برای همیشه از همه املاک محافظت کنند. «کلایمت کانسیل»² همچنین از برنامهریزی راهبردی و ایجاد مناطق «عدم ساختوساز» برای کاهش مواجهه آینده با خطرات ساحلی گفته است.
کاهش انتشار در مرکز بحث باقی میماند
سازگاری میتواند شدت آسیب را کم کند، اما علت اصلی را حذف نمیکند. ادامه انتشار از زغالسنگ، نفت و گاز احتمال موجهای گرمای شدیدتر، بارشهای سنگینتر، بالا آمدن بیشتر سطح دریا و طوفانهای ساحلی مخربتر را افزایش میدهد.
«کلایمت کانسیل»² میگوید ریسکهای اقلیمی استرالیا با ترکیبِ آلودگی بالای جهانی، دماهای رکوردی و اِل نینیو³ قوی تشدید میشود. این سازمان از ادامه تصویب پروژههای جدید سوخت فسیلی انتقاد کرده و میگوید این پروژهها به آلودگیای اضافه میکنند که چنین مخاطراتی را پیش میبرد.
برآوردهای تازه ساحلی نیز همین پیوند را برجسته میکند: حتی با کاهش انتشار، بخشی از افزایش سطح دریا از پیش قفل شده است، اما کاهش عمیقتر میتواند اندازه خسارتهای آینده را محدود کند.
پاورقی نامها
¹ Australia / National Climate Risk Assessment
² Climate Council
³ El Niño
⁴ Northern Territory
⁵ Queensland
⁶ Western Australia
⁷ New South Wales
⁸ Gold Coast
⁹ managed retreat