کاهش شاگردیها در اوج نیاز ساختوساز
صنعت ساختوساز استرالیا¹ با یک چالش جدی در نیروی کار روبهروست: تعداد شاگردیها (apprenticeships) و دورههای کارآموزی (traineeships) در حالی افت کرده که کشور برای پاسخ به کمبود مسکن به نیروی ماهر بیشتری نیاز دارد.
طبق آمار تازه مرکز ملی پژوهش آموزش فنیوحرفهای²، تعداد شاگردیها و کارآموزیهای فعال در سال منتهی به دسامبر ۲۰۲۵، ۸.۶ درصد کاهش داشته است. شاگردیهای حوزههای فنی (trade) ۵.۲ درصد پایین آمده و کارآموزیهای غیر فنی (non-trade) ۱۷.۱ درصد افت کردهاند.
آمار هنوز به سطح اوج ۲۰۲۲ نرسیده
اگرچه تعداد شاگردیها و کارآموزیها نسبت به سال ۲۰۱۶ بیشتر شده، اما این رشد با افزایش جمعیت همخوانی ندارد. در سال ۲۰۱۶، ۲۶۳,۹۶۰ شاگردی و کارآموزی فعال ثبت شده بود، در حالی که در سال منتهی به دسامبر ۲۰۲۵ این رقم به ۲۸۲,۴۳۰ رسید؛ یعنی حدود ۷ درصد افزایش.
در همین بازه، جمعیت استرالیا¹ نزدیک به ۱۵ درصد رشد کرد. ضمن اینکه مجموع فعلی هنوز فاصله زیادی با ۳۷۲,۸۸۵ شاگردی و کارآموزی ثبتشده در سال ۲۰۲۲ دارد. این دادهها نشان میدهد افزایش اوایل دهه ۲۰۲۰ بعد از رسیدن به اوج ۲۰۲۲، هر سال کاهش پیدا کرده است.
چرا جوانها کمتر سراغ مشاغل فنی میروند
حوزه ساختوساز برای جذب فارغالتحصیلان مدرسه، با دانشگاهها و مسیرهای آموزشی دیگر رقابت میکند. برای بسیاری از دانشآموزان، دانشگاه مسیر شغلی روشنتری در بلندمدت دارد؛ در حالی که شاگردی معمولاً با دستمزد پایینتر در دوره آموزش و کار فیزیکی سنگین همراه است.
علاوه بر این، شاگردها با مشکلات عملی هم مواجه میشوند: رفتوآمد طولانی یا پرهزینه، حمایت محدود در محیط کار و مربیگری ناپایدار. گزارشی که ایبیسی³ منتشر کرده میگوید ۵۲ درصد از شاگردها و کارآموزانی که در ۲۰۲۰ شروع کرده بودند، طی چهار سال مورد انتظار دوره را تمام نکردهاند.
در میان کسانی که پیش از پایان دوره انصراف دادهاند، حدود ۸۵ درصد گفتهاند چیزی میتوانست به آنها کمک کند دوره را کامل کنند. رایجترین کمکهای پیشنهادی، تغییرات در شغل یا محیط کار عنوان شده است.
این دادهها نشان میدهد موضوع فقط «انتخاب دانشآموزان» نیست؛ حتی وقتی افراد وارد شاگردی میشوند، شرایط نامناسب، نظارت ناکافی و فشار مالی میتواند ادامهدادن را سخت کند.
کمبود مسکن و فشار روی نیروی ماهر
این کاهش در زمانی رخ میدهد که بازار مسکن استرالیا¹ تحت فشار است. سازندگان و توسعهدهندگان برای تحویل خانههای بیشتر در فشار قرار دارند و در کنار آن، افزایش هزینهها، محدودیتهای تامین مالی و چالشهای برنامهریزی شهری روی فعالیت ساختوساز اثر میگذارد.
کمبود نیروی فنیِ واجد صلاحیت میتواند این شرایط را دشوارتر کند. اگر شاگردهای کمتری وارد چرخه شوند، عرضه برقکارها، نجارها، لولهکشها و دیگر نیروهای ماهر در سالهای آینده محدودتر میشود.
دولت فدرال تلاش کرده ورود افراد جدید را تشویق کند. در تاسمانیا⁴، طبق گفته ربکا وایت⁵ (معاون وزیر)، ۸۰۱ شاگرد در برنامهای ثبتنام کردهاند که ۱۰هزار دلار مشوق ارائه میدهد. دولت گفته این برنامه مهم است چون شاگردها در ساخت خانههای بیشتر نقش دارند.
با این حال، در متن گزارش تاکید شده مشوقها بهتنهایی ممکن است کافی نباشد. کارفرماها باید بتوانند شغل پایدار، آموزش قابل اتکا و محیط حمایتی فراهم کنند. همچنین شاگردها به دستمزد و شرایطی نیاز دارند که با بالا رفتن هزینههای مسکن و حملونقل، امکان ماندن در این مسیر را داشته باشند.
مسیرهای فنی از مدرسه؛ نشانههای علاقه هنوز هست
نشانههایی هست که علاقه به آموزش فنیوحرفهای کاملاً از بین نرفته است. نیو ساوت ولز⁶ در سال ۲۰۲۵ از افزایش ۳۰.۸ درصدی شروع دورههای VET در مدارس (VET-in-Schools) در مدارس دولتی، کاتولیک و مستقل خبر داده است. شروع دورهها در مدارس دولتی ۳۶.۵ درصد رشد کرده و به ۳۹,۶۰۵ رسیده است.
این موضوع نشان میدهد بسیاری از دانشآموزان هنوز به آموزشهای عملی و فنی علاقه دارند؛ اما چالش اصلی میتواند گذار از برنامههای مدرسهمحور به شاگردیهای کامل و تمامشده باشد.
در گزارش آمده که بهبود این گذار، به همکاری نزدیکتر میان مدارس، کارفرماها و ارائهدهندگان آموزش نیاز دارد؛ از جمله مشاوره شغلی بهتر، تجربه کاریِ دارای دستمزد و مسیرهای واضحتر برای تبدیل آموزش مدرسهمحور به شاگردی کامل.
موضوعی فراتر از آموزش
کاهش شاگردیها فقط یک مسئله آموزشی توصیف نشده؛ بلکه به بازار مسکن، بهرهوری و ظرفیت اقتصادی هم گره خورده است. تربیت یک نیروی فنی ماهر زمانبر است و حتی اگر ثبتنامها سریعتر بالا برود، صنعت ساختوساز برای تبدیل آن به نیروی کاملاً ماهر به چند سال زمان نیاز دارد.
در این فاصله، کارفرماها ممکن است با رقابت شدیدتری برای جذب نیروی ماهر مواجه شوند و دولتها برای رسیدن به اهداف مسکن با فشار بیشتری روبهرو شوند. در متن گزارش اشاره شده عواملی مثل دستمزد شاگردی، فرهنگ محیط کار، مربیگری، کیفیت آموزش و امنیت شغلی بر تکمیل دورهها اثر دارد.
پاورقی منابع نامهای انگلیسی
¹ Australia
² National Centre for Vocational Education Research
³ ABC
⁴ Tasmania
⁵ Rebecca White
⁶ New South Wales
Source: news.com.au, abc.net.au, health.gov.au, education.nsw.gov.au, konnecting.com, australianconveyancer.com.au, accessallareastraining.com.au, apreview.com.au, epochtimes.com, hia.com.au, propertyupdate.com.au, macrobusiness.com.au